જ્યારે બે તત્ત્વો જોડાઈને એક કરતાં વધુ સંયોજનો બનાવે ત્યારે એક તત્ત્વના નિશ્ચિત દળ સાથે બીજા તત્ત્વના જે દળ જોડાય છે,તે સાદા પૂર્ણાંક ગુણોત્તરમાં હોય છે.
$(a)$ ઉપર દર્શાવેલ વિધાન સાચું છે?
$(b)$ જો 'હા' હોય,તો તે કયા નિયમનું પાલન કરે છે?
$(c)$ આ નિયમને અનુરૂપ ઉદાહરણ આપો.

(N/A) હા,આ વિધાન સાચું છે.
$(b)$ તે ગુણક પ્રમાણના નિયમ (Law of Multiple Proportions) નું પાલન કરે છે.
$(c)$ ઉદાહરણ: હાઇડ્રોજન અને ઓક્સિજન જોડાઈને પાણી $(H_2O)$ અને હાઇડ્રોજન પેરોક્સાઇડ $(H_2O_2)$ બનાવે છે.
$H_2O$ માટે: $2 \ g$ $H$ એ $16 \ g$ $O$ સાથે જોડાય છે.
$H_2O_2$ માટે: $2 \ g$ $H$ એ $32 \ g$ $O$ સાથે જોડાય છે.
અહીં ઓક્સિજનના દળ ($16 \ g$ અને $32 \ g$) જે હાઇડ્રોજનના નિશ્ચિત દળ $(2 \ g)$ સાથે જોડાય છે,તેમનો ગુણોત્તર $16:32$ એટલે કે $1:2$ છે,જે સાદો પૂર્ણાંક ગુણોત્તર છે.