$(a) (i)$ આ પરમાણુ મોડેલ રજૂ કરનાર વૈજ્ઞાનિકનું નામ જણાવો.
$(ii)$ આ મોડેલની ત્રણ અભિધારણાઓ લખો.
$(iii)$ $M$ કક્ષામાં મહત્તમ કેટલા ઇલેક્ટ્રોન સમાઈ શકે છે?
$(b)$ કેનાલ કિરણો એટલે શું? કેનાલ કિરણોના લાક્ષણિકતાઓ જણાવો.

(N/A) $(a) (i)$ આ નીલ્સ બોહરનું પરમાણુ મોડેલ છે.
$(ii)$ બોહરના મોડેલની અભિધારણાઓ:
$1$. પરમાણુના કેન્દ્રમાં ધનભારિત ન્યુક્લિયસ હોય છે.
$2$. ઇલેક્ટ્રોન ન્યુક્લિયસની આસપાસ નિશ્ચિત વર્તુળાકાર માર્ગોમાં ફરે છે,જેને કક્ષા અથવા કોષ કહેવામાં આવે છે,જેમને $K, L, M, N, \dots$ અથવા $1, 2, 3, 4$ તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$3$. કક્ષાઓને ઉર્જા સ્તર પણ કહેવામાં આવે છે કારણ કે દરેક કક્ષા નિશ્ચિત ઉર્જા સાથે સંકળાયેલી હોય છે. ઇલેક્ટ્રોન જ્યારે કોઈ ચોક્કસ કક્ષામાં પરિભ્રમણ કરે છે ત્યારે તે ઉર્જા ગુમાવતા કે મેળવતા નથી.
$(iii)$ કોઈ પણ કક્ષામાં ઇલેક્ટ્રોનની મહત્તમ સંખ્યા $2n^2$ સૂત્ર દ્વારા આપવામાં આવે છે. $M$ કક્ષા માટે $n = 3$ હોવાથી,ઇલેક્ટ્રોનની મહત્તમ સંખ્યા $2(3)^2 = 2 \times 9 = 18$ થાય.
$(b)$ કેનાલ કિરણો એ ધનભારિત વિકિરણો છે જે ધનભારિત કણોના બનેલા હોય છે. તેની શોધ $E. \text{ Goldstein}$ દ્વારા કરવામાં આવી હતી.
કેનાલ કિરણોની લાક્ષણિકતાઓ:
$1$. તે ધનભારિત કણો ધરાવે છે.
$2$. તે સીધી રેખામાં ગતિ કરે છે.
$3$. તેમનો વીજભાર ઇલેક્ટ્રોનના વીજભાર જેટલો જ હોય છે પરંતુ વિરુદ્ધ સંજ્ઞા ધરાવે છે.