એક પદાર્થને પૃથ્વીની સપાટી પરથી નિષ્ક્રમણ ઝડપ $(V_{e})$ કરતા $\sqrt{5}$ ગણી ઝડપથી ફેંકવામાં આવે છે. જ્યારે પદાર્થ પૃથ્વીના ગુરુત્વાકર્ષણ પ્રભાવમાંથી બહાર નીકળે ત્યારે તેની ઝડપ કેટલી હશે?

$Assertion$ (વિધાન): પદાર્થને કઈ દિશામાં ફેંકવામાં આવે છે તેના પર નિષ્ક્રમણ ઝડપ (escape speed) આધાર રાખતી નથી.
$Reason$ (કારણ): પૃથ્વી તેની ધરી પર ફરે છે ત્યારે પ્રક્ષેપણ સ્થળ જે દિશામાં ગતિ કરતું હોય તે દિશામાં પદાર્થને ફેંકવામાં આવે તો નિષ્ક્રમણ ઝડપ પ્રાપ્ત કરવી સરળ બને છે.

બ્લેક હોલ એ એક એવી વસ્તુ છે જેનું ગુરુત્વાકર્ષણ ક્ષેત્ર એટલું શક્તિશાળી હોય છે કે પ્રકાશ પણ તેમાંથી બહાર નીકળી શકતો નથી. પૃથ્વી (દળ $= 5.98 \times 10^{24} \, kg$) ને બ્લેક હોલ બનાવવા માટે તેને આશરે કેટલી ત્રિજ્યા સુધી સંકોચવી પડે?

એક ગોળાકાર સમાન ગ્રહ તેની ધરી પર ફરી રહ્યો છે. તેના વિષુવવૃત્ત પરના એક બિંદુનો વેગ $V$ છે. ગ્રહના તેની ધરી પરના પરિભ્રમણને કારણે,વિષુવવૃત્ત પર ગુરુત્વાકર્ષણને કારણે પ્રવેગ $g$ એ ધ્રુવો પરના $g$ કરતા $1/2$ ગણો છે. ગ્રહ પરના કણનો નિષ્ક્રમણ વેગ $V$ ના સ્વરૂપમાં શોધો.

$500 \, kg$ ના પદાર્થને પૃથ્વી પરથી પલાયન કરાવવા માટે કેટલી ઉર્જાની જરૂર પડશે? $[g = 9.8 \, m/s^2$,પૃથ્વીની ત્રિજ્યા $R = 6.4 \times 10^6 \, m]$

પૃથ્વી માટે નિષ્ક્રમણ ઝડપ $11 \ km/s$ છે. પૃથ્વી કરતાં બમણી ત્રિજ્યા અને સમાન ઘનતા ધરાવતા ગ્રહની નિષ્ક્રમણ ઝડપ .......... $km/s$ થાય.