Class 11PhysicsKinetic Theory of GasesMolar Specific Heat of gas and relation between them (Mayer's formula)
Mediumવાયુની બે વિશિષ્ટ ઉષ્માઓ વ્યાખ્યાયિત કરો. તેમની વચ્ચેનો સંબંધ લખો.
(N/A) વાયુઓ માટે,વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતાને મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા તરીકે ઓળખવામાં આવે છે.
$1$. અચળ કદ પર મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{V})$: અચળ કદ રાખીને $1$ મોલ વાયુનું તાપમાન $1 \ K$ (અથવા $1^{\circ}C$) વધારવા માટે જરૂરી ઉષ્માના જથ્થાને અચળ કદ પરની મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{V})$ કહે છે.
$2$. અચળ દબાણ પર મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{P})$: અચળ દબાણ રાખીને $1$ મોલ વાયુનું તાપમાન $1 \ K$ (અથવા $1^{\circ}C$) વધારવા માટે જરૂરી ઉષ્માના જથ્થાને અચળ દબાણ પરની મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{P})$ કહે છે.
આ બે મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતાઓ વચ્ચેનો સંબંધ મેયરના સંબંધ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $C_{P} - C_{V} = R$,જ્યાં $R$ એ સાર્વત્રિક વાયુ અચળાંક છે.
$1$. અચળ કદ પર મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{V})$: અચળ કદ રાખીને $1$ મોલ વાયુનું તાપમાન $1 \ K$ (અથવા $1^{\circ}C$) વધારવા માટે જરૂરી ઉષ્માના જથ્થાને અચળ કદ પરની મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{V})$ કહે છે.
$2$. અચળ દબાણ પર મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{P})$: અચળ દબાણ રાખીને $1$ મોલ વાયુનું તાપમાન $1 \ K$ (અથવા $1^{\circ}C$) વધારવા માટે જરૂરી ઉષ્માના જથ્થાને અચળ દબાણ પરની મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતા $(C_{P})$ કહે છે.
આ બે મોલર વિશિષ્ટ ઉષ્મા ધારિતાઓ વચ્ચેનો સંબંધ મેયરના સંબંધ દ્વારા આપવામાં આવે છે: $C_{P} - C_{V} = R$,જ્યાં $R$ એ સાર્વત્રિક વાયુ અચળાંક છે.
Explore More
Similar Questions
અચળ કદે આર્ગોનની વિશિષ્ટ ઉષ્મા $0.075 \ kcal/kg \ K$ છે. તો તેના પરમાણુભારનું મૂલ્ય.....થાય. [$R = 2 \ cal/mol \ K$]
Medium
View Solutionઅચળ કદે $5$ મોલ $O_2$ નું તાપમાન $10\,^{\circ}C$ થી $20\,^{\circ}C$ કરવા માટે આપવી પડતી ઉષ્મા ....... $cal$ છે. આપેલ છે: $C_p = 7.2\,cal/mol/^{\circ}C$ અને $R = 2\,cal/mol/^{\circ}C$.
Medium
View Solutionઅચળ દબાણે $1 \, \text{mole}$ આદર્શ એકપરમાણ્વિક વાયુનું તાપમાન $20^{\circ}C$ થી $30^{\circ}C$ સુધી વધારવા માટે $40 \, \text{calories}$ ઉષ્માની જરૂર પડે છે. અચળ કદે તેટલા જ ગાળા માટે તાપમાન વધારવા માટે જરૂરી ઉષ્મા $(R = 2 \, \text{cal} \, \text{mol}^{-1} \text{K}^{-1})$ ..... $\text{calories}$ છે.
Medium
View Solutionએક વાયુ માટે બે વિશિષ્ટ ઉષ્માઓનો તફાવત $4150 \ J/kg \ K$ છે. જો વિશિષ્ટ ઉષ્માનો ગુણોત્તર $1.4$ હોય,તો વાયુની અચળ કદ પરની વિશિષ્ટ ઉષ્મા કેટલી હશે ($J/kg \ K$ માં)?
Medium
View Solutionએક વાયુ માટે જો $\gamma = 1.4$ હોય,તો તે વાયુની પરમાણ્વિકતા,${C_p}$ અને ${C_v}$ અનુક્રમે કેટલા થશે?
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo