સમૂહ-$15$ ના તત્વોની પ્રાપ્તિ સમજાવો.

(N/A) $(i)$ નાઈટ્રોજન: વાતાવરણના કદના $78\%$ ભાગમાં આણ્વીય નાઈટ્રોજન હોય છે. પૃથ્વીના પોપડામાં તે સોડિયમ નાઈટ્રેટ,$NaNO_{3}$ (ચિલી સોલ્ટપીટર) અને પોટેશિયમ નાઈટ્રેટ,$KNO_{3}$ (ઈન્ડિયન સોલ્ટપીટર) સ્વરૂપે જોવા મળે છે. તે વનસ્પતિ અને પ્રાણીઓમાં પ્રોટીન સ્વરૂપે પણ જોવા મળે છે.
$(ii)$ ફોસ્ફરસ: ફોસ્ફરસ એપેટાઈટ પરિવારના ખનિજોમાં જોવા મળે છે,જેનું સૂત્ર $Ca_{9}(PO_{4})_{6} \cdot CaX_{2}$ $(X = F, Cl, \text{અથવા } OH)$ છે. ઉદાહરણ તરીકે,ફ્લોરએપેટાઈટ $[Ca_{9}(PO_{4})_{6} \cdot CaF_{2}]$,ક્લોરએપેટાઈટ $[Ca_{9}(PO_{4})_{6} \cdot CaCl_{2}]$,અને હાઈડ્રોક્સીએપેટાઈટ $[Ca_{9}(PO_{4})_{6} \cdot Ca(OH)_{2}]$ એ ફોસ્ફેટ ખડકોના મુખ્ય ઘટકો છે. ફોસ્ફરસ પ્રાણી અને વનસ્પતિ પદાર્થોનો આવશ્યક ઘટક છે,જે હાડકાં અને જીવંત કોષોમાં હાજર હોય છે. દૂધ અને ઈંડામાં ફોસ્ફોપ્રોટીન હાજર હોય છે.
$(iii)$ આર્સેનિક,એન્ટિમની અને બિસ્મથ મુખ્યત્વે સલ્ફાઈડ ખનિજો તરીકે જોવા મળે છે.
$(iv)$ મોસ્કોવિયમ: તે $289$ પરમાણ્વીય દળ ધરાવતું કૃત્રિમ કિરણોત્સર્ગી તત્વ છે અને તેનો અર્ધ-આયુષ્ય સમય ખૂબ જ ટૂંકો છે. ટૂંકા અર્ધ-આયુષ્યને કારણે,તે ખૂબ જ ઓછી માત્રામાં ઉપલબ્ધ છે.