બ્લેક બોડી રેડિયેશન (કૃષ્ણ પદાર્થ વિકિરણ) ની ઘટના સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) બ્લેક બોડી રેડિયેશનની ઘટના માટેની પ્રથમ સચોટ સમજૂતી $1900$ માં મેક્સ પ્લાન્કે આપી હતી.
જ્યારે ઘન પદાર્થોને ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તેઓ તરંગલંબાઇના વિશાળ ગાળામાં વિકિરણોનું ઉત્સર્જન કરે છે.
ઉદાહરણ: જ્યારે લોખંડના સળિયાને ભઠ્ઠીમાં ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે તે પહેલાં ઝાંખો લાલ રંગ ધારણ કરે છે અને જેમ તાપમાન વધે છે તેમ તે ક્રમશઃ વધુ લાલ થતો જાય છે; રંગ અને આવૃત્તિ બદલાય છે.
બ્લેક બોડી: જે આદર્શ પદાર્થ બધી જ આવૃત્તિના વિકિરણોનું ઉત્સર્જન અને શોષણ કરે છે,તેને બ્લેક બોડી કહેવામાં આવે છે અને આવા પદાર્થ દ્વારા ઉત્સર્જિત વિકિરણને બ્લેક બોડી રેડિયેશન કહેવામાં આવે છે.
ઉત્સર્જિત વિકિરણનું ચોક્કસ આવૃત્તિ વિતરણ: આપેલા તાપમાને,ઉત્સર્જિત વિકિરણની તીવ્રતા તરંગલંબાઇ ઘટવાની સાથે વધે છે,એક ચોક્કસ તરંગલંબાઇએ મહત્તમ મૂલ્ય સુધી પહોંચે છે અને ત્યારબાદ તરંગલંબાઇમાં વધુ ઘટાડો થતાં તે ઘટવા લાગે છે (આકૃતિ જુઓ).
બ્લેક બોડી રેડિયેશનને શાસ્ત્રીય વિદ્યુતચુંબકીય વિકિરણ સિદ્ધાંત દ્વારા સમજાવી શકાતું નથી,પરંતુ પ્લાન્કના ક્વોન્ટમ સિદ્ધાંત દ્વારા સમજાવી શકાય છે.

Explore More

Similar Questions

$H$ પરમાણુમાં મુખ્ય ક્વોન્ટમ આંક વધવાની સાથે,નજીકના ઉર્જા સ્તરો વચ્ચેનો ઉર્જા તફાવત

જ્યારે ધાતુની સપાટીને ચોક્કસ આવૃત્તિના વિદ્યુતચુંબકીય વિકિરણના સંપર્કમાં લાવવામાં આવે છે,ત્યારે ધાતુની સપાટીમાંથી ઉત્સર્જિત ઇલેક્ટ્રોનની ગતિ ઊર્જા $0.20 \ eV$ છે. જો તેનું કાર્ય વિધેય $(W_0)$ $4.80 \ eV$ હોય,તો ધાતુની સપાટી પર પડતા વિકિરણની આશરે આવૃત્તિ $Hz$ માં કેટલી હશે?

$H$ પરમાણુની પ્રથમ બોહર કક્ષામાં રહેલા ઇલેક્ટ્રોનની ઉર્જા $-13.6 \ eV$ છે. હાઇડ્રોજન પરમાણુની બોહર કક્ષાઓમાં ઇલેક્ટ્રોન માટે ઉત્તેજિત અવસ્થા(ઓ)નું સંભવિત ઉર્જા મૂલ્ય $............ \ eV$ છે.

$H$ પરમાણુની બે કક્ષાઓના ક્ષેત્રફળનો ગુણોત્તર $4 : 1$ હોય,તો આ બે કક્ષાઓમાં $e^-$ ની આવૃત્તિનો ગુણોત્તર કેટલો થાય?

હાઈડ્રોજન પરમાણુની પ્રથમ કક્ષામાં રહેલા ઈલેક્ટ્રોનની ઊર્જા $-13.6 \ eV$ છે,તો ઉત્તેજિત અવસ્થામાં રહેલા ઈલેક્ટ્રોન માટે શક્ય ઊર્જાની કિંમત ............ $eV$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo