$\alpha$-કણોના પ્રકીર્ણન માટે રધરફોર્ડની સમજૂતી આપો.

(N/A) રધરફોર્ડે સૂચવ્યું કે મોટાભાગના $\alpha$-કણો ખૂબ જ નાના ખૂણે વિચલિત થાય છે,તેથી પરમાણુઓ મોટાભાગે પોલા હોવા જોઈએ.
સોનાનો વરખ ખૂબ જ પાતળો હોવાથી,એવું માની શકાય છે કે $\alpha$-કણો તેમાંથી પસાર થતી વખતે એક કરતા વધુ વખત પ્રકીર્ણન પામશે નહીં.
$\alpha$-કણો એ હિલિયમ પરમાણુના ન્યુક્લિયસ છે અને તે $+2e$ જેટલો વીજભાર ધરાવે છે અને તેનું દળ હિલિયમ પરમાણુ જેટલું હોય છે.
સોના માટે $Z=79$ છે,સોનાનું ન્યુક્લિયસ $\alpha$-કણ કરતા લગભગ $50$ ગણું ભારે હોવાથી,પ્રકીર્ણનની પ્રક્રિયા દરમિયાન તેને સ્થિર માનવામાં આવે છે.
આ ધારણાઓ હેઠળ,$\alpha$-કણનો ગતિપથ ન્યૂટનના ગતિના બીજા નિયમ અને $\alpha$-કણ તથા ધન વીજભારિત ન્યુક્લિયસ વચ્ચેના અપાકર્ષણ બળ માટે કુલંબના નિયમનો ઉપયોગ કરીને ગણી શકાય છે.
કુલંબના અપાકર્ષણ બળનું મૂલ્ય નીચે મુજબ છે:
$F = \frac{1}{4 \pi \epsilon_{0}} \cdot \frac{(Ze)(2e)}{r^{2}}$
જ્યાં $r$ એ $\alpha$-કણ અને ન્યુક્લિયસ વચ્ચેનું અંતર છે અને $\epsilon_{0}$ એ શૂન્યાવકાશની પરમિટિવિટી છે.
આ બળ $\alpha$-કણ અને ન્યુક્લિયસને જોડતી રેખાની દિશામાં હોય છે અને $\alpha$-કણના સ્થાનાંતર સાથે સતત બદલાય છે.