નીચેની સંજ્ઞાને યોગ્ય ઉદાહરણ સાથે સમજાવો:
$(iv)$ $F$-કેન્દ્રો ($F$-centres)

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) $(iv)$ $F$-કેન્દ્રો: જ્યારે સ્ફટિકની ઋણઆયનીય જગ્યાઓ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા રોકાયેલી હોય,ત્યારે તે જગ્યાઓને $F$-કેન્દ્રો (જર્મન શબ્દ $Farbenzentrum$ પરથી,જેનો અર્થ રંગ કેન્દ્ર થાય છે) કહેવામાં આવે છે.
આ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોન દ્રશ્ય પ્રકાશમાંથી ઊર્જાનું શોષણ કરીને ઉત્તેજિત થાય છે,જે સ્ફટિકને રંગ આપે છે.
ઉદાહરણ તરીકે,જ્યારે $NaCl$ ના સ્ફટિકોને સોડિયમ બાષ્પના વાતાવરણમાં ગરમ કરવામાં આવે છે,ત્યારે સોડિયમ પરમાણુઓ સ્ફટિકની સપાટી પર જમા થાય છે.
$Cl^{-}$ આયનો સ્ફટિકમાંથી તેની સપાટી પર પ્રસરણ પામે છે અને $Na$ પરમાણુઓ સાથે જોડાઈને $NaCl$ બનાવે છે.
આ પ્રક્રિયા દરમિયાન,સ્ફટિકની સપાટી પરના $Na$ પરમાણુઓ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવે છે.
આ મુક્ત થયેલા ઇલેક્ટ્રોન સ્ફટિકમાં પ્રસરણ પામે છે અને ખાલી ઋણઆયનીય જગ્યાઓ રોકે છે,જેનાથી $F$-કેન્દ્રો બને છે,જે $NaCl$ સ્ફટિકને પીળો રંગ આપે છે.

Explore More

Similar Questions

કેલ્શિયમ $a = 0.556 \ nm$ ધારની લંબાઈ ધરાવતા ફેસ-સેન્ટર્ડ ક્યુબિક એકમ કોષમાં સ્ફટિકીકરણ પામે છે. તેની ઘનતાની ગણતરી કરો. જો તેમાં $0.1 \%$ ફ્રેન્કેલ ક્ષતિ હોય,તો $g \ cm^{-3}$ માં ઘનતા કેટલી હશે?

શોટ્કી ક્ષતિ ધરાવતા આયોનિક સંયોજનોમાં સવર્ગ-આંક તથા ધન અને ઋણ આયનોના કદના સંદર્ભમાં કયો સંબંધ સાચો છે?

નીચેનામાંથી કયો આયનીય સ્ફટિક ફ્રેન્કેલ ક્ષતિ દર્શાવે છે?

જો $NaCl$ સ્ફટિકને $Na$ બાષ્પ સાથે ગરમ કરવામાં આવે તો તેમાં $F$-કેન્દ્રો રચાય છે. આ ઉપર્યુક્ત ઘટના શેના કારણે છે?

નીચેનામાંથી કયું સંયોજન ફ્રેન્કેલ તેમજ શૉટકી ક્ષતિ બંને દર્શાવે છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo