વસ્તી આંતરક્રિયા વિશે સામાન્ય માહિતી સમજાવો અને તેમની વચ્ચે જોવા મળતા વિવિધ પરિણામો દર્શાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જૈવિક સમુદાયના તમામ પ્રાણીઓ, વનસ્પતિઓ અને સૂક્ષ્મજીવો એકબીજા સાથે આંતરક્રિયા કરે છે.
- તે સ્પષ્ટ છે કે પ્રકૃતિમાં, વનસ્પતિઓ, પ્રાણીઓ અને સૂક્ષ્મજીવો એકલતામાં જીવતા નથી અને જીવી શકતા નથી, પરંતુ જૈવિક સમુદાય બનાવવા માટે વિવિધ રીતે આંતરક્રિયા કરે છે.
$\rightarrow$ આંતરજાતીય આંતરક્રિયાઓ બે અલગ-અલગ જાતિઓની વસ્તીની આંતરક્રિયામાંથી ઉદ્ભવે છે.
$\Rightarrow$ આ આંતરક્રિયાઓ એક અથવા બંને જાતિઓ માટે ફાયદાકારક, નુકસાનકારક અથવા તટસ્થ હોઈ શકે છે.
વિવિધ પરિણામો નીચેના કોષ્ટકમાં આપેલ છે:
જાતિ $A$જાતિ $B$આંતરક્રિયાનું નામ
$+$$+$સહજીવન (Mutualism)
$-$$-$સ્પર્ધા (Competition)
$+$$-$ભક્ષણ (Predation)
$+$$-$પરજીવન (Parasitism)
$+$$0$સહભોજિતા (Commensalism)
$-$$0$પ્રતિકૂળતા (Amensalism)

$+$ ચિહ્ન ફાયદાકારક આંતરક્રિયા સૂચવે છે, $-$ ચિહ્ન નુકસાનકારક આંતરક્રિયા સૂચવે છે, અને $0$ ચિહ્ન તટસ્થ આંતરક્રિયા સૂચવે છે.
$\Rightarrow$ સહજીવનમાં બંને જાતિઓને ફાયદો થાય છે, અને સ્પર્ધામાં બંનેને નુકસાન થાય છે.
પરજીવન અને ભક્ષણ બંનેમાં, માત્ર એક જ જાતિને ફાયદો થાય છે (અનુક્રમે પરજીવી અને ભક્ષક), અને આ આંતરક્રિયા બીજી જાતિ (અનુક્રમે યજમાન અને શિકાર) માટે નુકસાનકારક છે.
જે આંતરક્રિયામાં એક જાતિને ફાયદો થાય છે અને બીજી જાતિને ન તો ફાયદો થાય છે કે ન તો નુકસાન, તેને સહભોજિતા કહેવામાં આવે છે. બીજી તરફ, પ્રતિકૂળતામાં એક જાતિને નુકસાન થાય છે, જ્યારે બીજી જાતિ અપ્રભાવિત રહે છે.

Explore More

Similar Questions

ખાલી જગ્યા પૂરો:
જાતિ $A$ જાતિ $B$ આંતરક્રિયાનો પ્રકાર ઉદાહરણ
$+$ $-$ $(a)$ $(b)$
$+$ $+$ $(c)$ $(d)$
$+$ $(e)$ સહભોજિતા $(f)$

સહભોજિતા (Commensalism) માં,

બ્રૂડ પેરાસિટિઝમ (Brood parasitism) શેમાં જોવા મળે છે?

સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો:
યાદી-$I$યાદી-$II$
$i$. સ્પર્ધા$a$. પટ્ટીકૃમિ અને મનુષ્ય
$ii$. સહભોજિતા$b$. લાઈકેન
$iii$. સહજીવન (પરસ્પરતા)$c$. બગલો અને ઢોર
$iv$. પરોપજીવન$d$. સિંહ અને દીપડા

$A$: એક નિવસનતંત્રીય નિક (ecological niche) સામાન્ય રીતે એક જ જાતિ દ્વારા વ્યાપ્ત હોય છે.
$R$: એક જ નિવાસસ્થાનમાં એક કરતાં વધુ જાતિઓ રહી શકે છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo