તત્વોના ધાત્વીય ગુણધર્મમાં કેવી રીતે ફેરફાર થાય છે તે સમજાવવા માટે બે કારણો આપો: $(a)$ સમૂહમાં,$(b)$ આવર્તમાં.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A)
લાક્ષણિકતા સમૂહમાં ધાત્વીય ગુણધર્મ આવર્તમાં ધાત્વીય ગુણધર્મ
$1.$ અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભારસંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા અનુભવાતો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર ઘટે છે કારણ કે નવી કક્ષાઓ ઉમેરાવાને લીધે સૌથી બહારના ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્રથી દૂર જાય છે.સંયોજકતા ઇલેક્ટ્રોન દ્વારા અનુભવાતો અસરકારક કેન્દ્રીય વીજભાર વધે છે,જેનાથી બહારના ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્ર તરફ વધુ મજબૂતીથી આકર્ષાય છે. આવર્તમાં કક્ષાઓની સંખ્યા સમાન રહેતી હોવાથી આવું થાય છે.
$2.$ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવવાની કે મેળવવાની વૃત્તિસમૂહમાં નીચે તરફ જતાં ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવવાની વૃત્તિ વધે છે. પરિણામે,ધાત્વીય ગુણધર્મ અને બેઝિક ગુણધર્મ વધે છે.વધેલા કેન્દ્રીય વીજભારને કારણે ઇલેક્ટ્રોન મેળવવાની વૃત્તિ વધે છે. પરિણામે,અધાત્વીય ગુણધર્મ અને એસિડિક ગુણધર્મ વધે છે.

Explore More

Similar Questions

બે તત્વો $P$ અને $Q$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકના સમાન આવર્તમાં છે અને અનુક્રમે સમૂહ $1$ અને સમૂહ $2$ માં છે. તેમની નીચેની લાક્ષણિકતાઓની કોષ્ટક સ્વરૂપે સરખામણી કરો:
$(a)$ તેમના પરમાણુઓમાં ઇલેક્ટ્રોનની સંખ્યા
$(b)$ તેમના પરમાણુઓનું કદ
$(c)$ તેમનો ધાત્વીય ગુણધર્મ
$(d)$ ઇલેક્ટ્રોન ગુમાવવાની તેમની વૃત્તિ
$(e)$ તેમના ઓક્સાઇડનું સૂત્ર
$(f)$ તેમના ક્લોરાઇડનું સૂત્ર

નીચે આપેલ ક્રોસવર્ડ પઝલ (આકૃતિ) પૂર્ણ કરો:
**આડા (Across):**
$(1)$ $12$ પરમાણુ ક્રમાંક ધરાવતું તત્વ.
$(3)$ કેન બનાવવા માટે વપરાતી ધાતુ અને સમૂહ $14$ નું સભ્ય.
$(4)$ એક ચમકદાર અધાતુ જેની બાહ્યતમ કક્ષામાં $7$ ઇલેક્ટ્રોન છે.
**ઊભા (Down):**
$(2)$ અત્યંત સક્રિય અને નરમ ધાતુ જે જ્યોત પર પીળો રંગ આપે છે અને કેરોસીનમાં રાખવામાં આવે છે.
$(5)$ બીજા આવર્તનું પ્રથમ તત્વ.
$(6)$ એક તત્વ જે ફ્લોરોસન્ટ બલ્બ બનાવવામાં વપરાય છે અને આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં સમૂહ $18$ નું બીજું સભ્ય છે.
$(7)$ એક રેડિયોએક્ટિવ તત્વ જે હેલોજન પરિવારનું છેલ્લું સભ્ય છે.
$(8)$ ધાતુ જે સ્ટીલનો મહત્વનો ઘટક છે અને ભેજવાળી હવામાં કાટ બનાવે છે.
$(9)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકનું પ્રથમ અર્ધધાતુ (metalloid) જેના તંતુઓ બુલેટ-પ્રૂફ જેકેટ બનાવવામાં વપરાય છે.

Difficult
View Solution

નીચે ચાર તત્વો અને તેમના પરમાણુ ક્રમાંક આપેલા છે:
તત્વ પરમાણુ ક્રમાંક
$A$ $16$
$B$ $11$
$C$ $3$
$D$ $14$

$(a)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકના સમાન સમૂહમાં આવતા તત્વોને ઓળખો.
$(b)$ આપેલા તત્વોને પરમાણ્વીય કદના ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(c)$ $B$ ના ઓક્સાઈડનું સૂત્ર લખો.
$(d)$ ઉપરનામાંથી કયું તત્વ અર્ધધાતુ (metalloid) છે?

ત્રણ તત્વો $X$,$Y$ અને $Z$ ના પરમાણ્વીય ક્રમાંક અનુક્રમે $7$,$8$ અને $9$ છે.
$(a)$ આધુનિક આવર્ત કોષ્ટકમાં તેમનું સ્થાન (સમૂહ નંબર અને આવર્ત નંબર બંને) જણાવો.
$(b)$ આ તત્વોને તેમની પરમાણ્વીય ત્રિજ્યાના ઉતરતા ક્રમમાં ગોઠવો.
$(c)$ જ્યારે $X$ એ $Z$ સાથે સંયોજાય ત્યારે બનતા સંયોજનનું સૂત્ર લખો.

નીચેના વિધાન માટે ખરું કે ખોટું લખો: ન્યુલેન્ડ્સ દ્વારા એવી ધારણા કરવામાં આવી હતી કે પ્રકૃતિમાં માત્ર $63$ તત્વો અસ્તિત્વ ધરાવે છે અને ભવિષ્યમાં કોઈ નવા તત્વો શોધાશે નહીં.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo