યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,સફેદ પ્રકાશનો ઉપયોગ થાય છે. સ્લિટ્સ વચ્ચેનું અંતર $b$ છે. પડદો સ્લિટ્સથી $d$ $(d >> b)$ અંતરે છે. એક સ્લિટની બરાબર સામે કેટલીક તરંગલંબાઇઓ ગેરહાજર છે. આ તરંગલંબાઇઓ કઈ છે?

બે ઉદગમો વ્યતિકરણ ભાત ઉત્પન્ન કરે છે જે ઉદગમોથી $D$ અંતરે રહેલા પડદા પર જોવા મળે છે. શલાકાની પહોળાઈ $2w$ છે. જો અંતર $D$ ને હવે બમણું કરવામાં આવે,તો શલાકાની પહોળાઈ કેટલી થશે?

વિધાન: યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,બે સ્લિટ્સ એકબીજાથી $d$ અંતરે છે. સ્લિટ્સથી $D$ અંતરે રહેલા પડદા પર વ્યતિકરણ ભાત જોવા મળે છે. પડદા પરના એક બિંદુએ જે સીધું એક સ્લિટની સામે છે,ત્યાં અપ્રકાશિત શલાકા (dark fringe) જોવા મળે છે. તો,તરંગની તરંગલંબાઈ એ બે સ્લિટ્સ વચ્ચેના અંતરના વર્ગના સમપ્રમાણમાં છે.
કારણ: અપ્રકાશિત શલાકા માટે તીવ્રતા શૂન્ય હોય છે.

એક પ્રયોગમાં, $0.3 \,mm$ ના અંતરે રહેલી બે સ્લિટમાંથી પસાર થતો પ્રકાશ સ્લિટના સમતલથી $1 \,m$ દૂર મૂકવામાં આવેલા પડદા પર ફેંકવામાં આવે છે. એવું અવલોકન કરવામાં આવે છે કે મધ્યસ્થ ફ્રિન્જ અને તેની નજીકની તેજસ્વી ફ્રિન્જ વચ્ચેનું અંતર $1.9 \,mm$ છે. પ્રકાશની તરંગલંબાઇ $nm$ માં કેટલી હશે?

યંગના ડબલ સ્લિટ પ્રયોગમાં,જ્યારે એક કિરણના માર્ગમાં $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતી કાચની પ્લેટ મૂકવામાં આવે છે,ત્યારે ફ્રિન્જ $x$ અંતર જેટલી સ્થાનાંતરિત થાય છે. જ્યારે આ પ્લેટને સમાન જાડાઈની બીજી પ્લેટ દ્વારા બદલવામાં આવે છે,ત્યારે ફ્રિન્જનું સ્થાનાંતર $(3/2)x$ થાય છે. બીજી પ્લેટનો વક્રીભવનાંક કેટલો હશે?

$YDSE$ માં, સ્લિટ અને પડદા વચ્ચેનું અંતર $25 \%$ વધારવામાં આવે છે અને સ્લિટો વચ્ચેનું અંતર અડધું કરવામાં આવે છે। જો $W$ એ મૂળ ફ્રિન્જ પહોળાઈ દર્શાવતું હોય, તો નવી ફ્રિન્જ પહોળાઈ કેટલી હશે ($\,W$ માં)?