$d$-બ્લોક તત્વો અને સંક્રાંતિ તત્વો એટલે શું? $d$-બ્લોક તત્વોના લાક્ષણિકતાઓ સમજાવો.

(N/A) -બ્લોક તત્વો એ આવર્ત કોષ્ટકમાં સમૂહ $3$ થી $12$ ના તત્વો છે,જેમાં છેલ્લો ઇલેક્ટ્રોન $(n-1)d$ કક્ષકમાં દાખલ થાય છે. તેમની સામાન્ય ઇલેક્ટ્રોનીય રચના $(n-1)d^{1-10}ns^{0-2}$ છે.
સંક્રાંતિ તત્વો એવા તત્વો તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરવામાં આવે છે જે તેમની ધરા અવસ્થામાં અથવા તેમની કોઈપણ સામાન્ય ઓક્સિડેશન અવસ્થામાં અપૂર્ણ રીતે ભરાયેલી $d$-કક્ષકો ધરાવે છે. આમ,$Zn$,$Cd$,અને $Hg$ ($d^{10}$ રચના ધરાવતા) એ $d$-બ્લોક તત્વો છે પરંતુ સંક્રાંતિ તત્વો નથી.
$d$-બ્લોક તત્વોની લાક્ષણિકતાઓ:
$1$. તેઓ બધા ધાતુઓ છે અને તેમના ગલનબિંદુ અને ઉત્કલનબિંદુ ઊંચા હોય છે.
$2$. તેઓ વિવિધ ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓ દર્શાવે છે.
$3$. તેઓ રંગીન આયનો અને સંયોજનો બનાવે છે.
$4$. તેઓ અયુગ્મિત ઇલેક્ટ્રોનની હાજરીને કારણે અનુચુંબકીય ગુણધર્મ દર્શાવે છે.
$5$. તેઓ અનેક ઓક્સિડેશન અવસ્થાઓ અપનાવવાની ક્ષમતા અને વિશાળ સપાટી વિસ્તારને કારણે સારા ઉદ્દીપક તરીકે કાર્ય કરે છે.