કેપેસિટર્સનું શ્રેણી જોડાણ એટલે શું? બે અલગ-અલગ કેપેસિટર્સના શ્રેણી જોડાણમાં અસરકારક કેપેસિટન્સ માટેનું સૂત્ર મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કેપેસિટર્સનું શ્રેણી જોડાણ એ એવી ગોઠવણી છે જેમાં કેપેસિટર્સ એકબીજા સાથે એવી રીતે જોડાયેલા હોય છે કે દરેક કેપેસિટરમાંથી સમાન પ્રમાણમાં વિદ્યુતભાર વહે છે.
આકૃતિમાં $C_{1}$ અને $C_{2}$ કેપેસિટર્સ શ્રેણીમાં જોડાયેલા દર્શાવ્યા છે.
$C_{1}$ ની ડાબી પ્લેટ અને $C_{2}$ ની જમણી પ્લેટ બેટરીના ટર્મિનલ્સ સાથે જોડાયેલી છે,જેના પરિણામે બહારની પ્લેટો પર $+Q$ અને $-Q$ વિદ્યુતભાર જમા થાય છે.
સ્થિત-વિદ્યુત પ્રેરણને કારણે,$C_{1}$ ની જમણી પ્લેટ પર $-Q$ વિદ્યુતભાર અને $C_{2}$ ની ડાબી પ્લેટ પર $+Q$ વિદ્યુતભાર પ્રેરિત થાય છે.
આમ,શ્રેણી જોડાણમાં રહેલા દરેક કેપેસિટર પર તેમના કેપેસિટન્સના મૂલ્યો અલગ હોવા છતાં સમાન મૂલ્યનો વિદ્યુતભાર $Q$ હોય છે.
ધારો કે કેપેસિટર $C_{1}$ અને $C_{2}$ ની બે પ્લેટો વચ્ચેનો વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત અનુક્રમે $V_{1}$ અને $V_{2}$ છે. જો જોડાણના બે છેડા વચ્ચેનો કુલ વિદ્યુતસ્થિતિમાનનો તફાવત $V$ હોય,તો:
$V = V_{1} + V_{2} \quad \dots (1)$
$V = \frac{Q}{C}$ સંબંધનો ઉપયોગ કરતા:
$V = \frac{Q}{C_{1}} + \frac{Q}{C_{2}}$
$Q$ વડે ભાગતા:
$\frac{V}{Q} = \frac{1}{C_{1}} + \frac{1}{C_{2}} \quad \dots (2)$
અસરકારક કેપેસિટન્સ $C_{eq}$ ધરાવતા સમતુલ્ય કેપેસિટર માટે,$V = \frac{Q}{C_{eq}}$ થાય,જેનો અર્થ છે:
$\frac{V}{Q} = \frac{1}{C_{eq}} \quad \dots (3)$
સમીકરણ $(2)$ અને $(3)$ ની સરખામણી કરતા,આપણને મળે છે:
$\frac{1}{C_{eq}} = \frac{1}{C_{1}} + \frac{1}{C_{2}}$

Explore More

Similar Questions

ચાર કેપેસિટર આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ જોડાયેલા છે. બિંદુઓ $P$ અને $Q$ વચ્ચેનું સમતુલ્ય કેપેસિટન્સ ....... $\mu F$ છે.

$C, 2C, 4C, \dots, \infty$ કેપેસિટરો સમાંતરમાં જોડેલા છે. તો તેમનો સમતુલ્ય કેપેસિટન્સ કેટલો હશે?

$C$ કેપેસિટન્સ ધરાવતા ચાર સમાન કેપેસિટરો આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ ગોઠવેલા છે. $A$ અને $B$ વચ્ચેનું અસરકારક કેપેસિટન્સ કેટલું હશે?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ ચાર કેપેસિટર જોડાયેલા છે. દરેકનું કેપેસિટન્સ $8\,\mu F$ છે. બિંદુઓ $A$ અને $B$ વચ્ચેનું સમતુલ્ય કેપેસિટન્સ......$\mu F$ થશે.

બિંદુઓ $X$ અને $Y$ વચ્ચેનું અસરકારક કેપેસીટન્સ $\mu F$ માં કેટલું છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo