ગેલ્વેનિક કોષમાં ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ એટલે શું? વિગતવાર સમજાવો.
(N/A) વ્યાખ્યા: ઇલેક્ટ્રોડ અને ઇલેક્ટ્રોલાઇટ વચ્ચે ઉદ્ભવતા પોટેન્શિયલ તફાવતને ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ કહેવામાં આવે છે.
$(b)$ પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ: જ્યારે અર્ધ-કોષમાં સામેલ તમામ સ્પીસીઝની સાંદ્રતા એકમ $(1 \ M)$ હોય,ત્યારે તે ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલને પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ કહેવામાં આવે છે. $IUPAC$ સંમેલન મુજબ,પ્રમાણિત રિડક્શન પોટેન્શિયલને હવે પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ કહેવામાં આવે છે.
$(c)$ ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલમાં એનોડ અને કેથોડ:
$(i)$ ગેલ્વેનિક કોષમાં,જે અર્ધ-કોષમાં ઓક્સિડેશન થાય છે તેને એનોડ કહેવામાં આવે છે અને દ્રાવણની સાપેક્ષમાં તેનો પોટેન્શિયલ ઋણ હોય છે.
$(ii)$ બીજો અર્ધ-કોષ જેમાં રિડક્શન થાય છે તેને કેથોડ કહેવામાં આવે છે અને દ્રાવણની સાપેક્ષમાં તેનો પોટેન્શિયલ ધન હોય છે.
$(b)$ પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ: જ્યારે અર્ધ-કોષમાં સામેલ તમામ સ્પીસીઝની સાંદ્રતા એકમ $(1 \ M)$ હોય,ત્યારે તે ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલને પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ કહેવામાં આવે છે. $IUPAC$ સંમેલન મુજબ,પ્રમાણિત રિડક્શન પોટેન્શિયલને હવે પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ કહેવામાં આવે છે.
$(c)$ ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલમાં એનોડ અને કેથોડ:
$(i)$ ગેલ્વેનિક કોષમાં,જે અર્ધ-કોષમાં ઓક્સિડેશન થાય છે તેને એનોડ કહેવામાં આવે છે અને દ્રાવણની સાપેક્ષમાં તેનો પોટેન્શિયલ ઋણ હોય છે.
$(ii)$ બીજો અર્ધ-કોષ જેમાં રિડક્શન થાય છે તેને કેથોડ કહેવામાં આવે છે અને દ્રાવણની સાપેક્ષમાં તેનો પોટેન્શિયલ ધન હોય છે.
Explore More
Similar Questions
$Fe^{2+}/Fe$ અને $Sn^{2+}/Sn$ ઇલેક્ટ્રોડ માટે પ્રમાણિત રિડક્શન પોટેન્શિયલ અનુક્રમે $-0.44 \ V$ અને $-0.14 \ V$ છે. કોષ પ્રક્રિયા $Fe^{2+} + Sn \longrightarrow Fe + Sn^{2+}$ માટે પ્રમાણિત $emf$ કેટલું હશે?
$K$,$Au$,$Zn$ અને $Pb$ ધાતુઓની રિડક્શન ક્ષમતાનો ક્રમ નીચેનામાંથી કયો છે?
MediumKVPY 2017
View Solution$298 \ K$ તાપમાને પાણીમાં ઝિંક અને સિલ્વરના પ્રમાણિત ઓક્સિડેશન પોટેન્શિયલ નીચે મુજબ છે:
$Zn_{(s)} \to Zn^{2+}_{(aq)} + 2e^- ; E^o_{ox} = 0.76 \ V$
$Ag_{(s)} \to Ag^{+}_{(aq)} + e^- ; E^o_{ox} = -0.80 \ V$
નીચેનામાંથી કઈ પ્રક્રિયા વાસ્તવમાં સ્વયંભૂ રીતે થાય છે?
$Zn_{(s)} \to Zn^{2+}_{(aq)} + 2e^- ; E^o_{ox} = 0.76 \ V$
$Ag_{(s)} \to Ag^{+}_{(aq)} + e^- ; E^o_{ox} = -0.80 \ V$
નીચેનામાંથી કઈ પ્રક્રિયા વાસ્તવમાં સ્વયંભૂ રીતે થાય છે?
Medium
View Solutionજો રિડક્શન પોટેન્શિયલ વધારે હોય,તો
Easy
View Solutionઅર્ધ-કોષોના પ્રમાણિત ઇલેક્ટ્રોડ પોટેન્શિયલ નીચે મુજબ આપેલા છે:
$Zn^{2+} + 2e^- \to Zn$; $E^{\circ} = -0.76 \, V$
$Fe^{2+} + 2e^- \to Fe$; $E^{\circ} = -0.44 \, V$
કોષ $Fe^{2+} + Zn \to Zn^{2+} + Fe$ નો $EMF$ ............ $V$ છે.
$Zn^{2+} + 2e^- \to Zn$; $E^{\circ} = -0.76 \, V$
$Fe^{2+} + 2e^- \to Fe$; $E^{\circ} = -0.44 \, V$
કોષ $Fe^{2+} + Zn \to Zn^{2+} + Fe$ નો $EMF$ ............ $V$ છે.
Medium
View SolutionVedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo