મેટા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ એટલે શું? તેના ઉદાહરણો આપો અને $-NO_2$ ની મેટા-ડાયરેક્ટિંગ અસર સમજાવો.

(N/A) વ્યાખ્યા: બેન્ઝીન વલય સાથે જોડાયેલ જે સમૂહ ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી વિસ્થાપન પ્રક્રિયા દરમિયાન આવતા ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગીને મેટા-સ્થાન પર નિર્દેશિત કરે છે,તેને મેટા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ કહેવામાં આવે છે.
$(b)$ ઉદાહરણો: $-NO_2$,$-COOH$,$-SO_3H$,$-CHO$,$-COCH_3$,$-COCl$,$-COR$,$-COOR$ વગેરે મેટા-ડાયરેક્ટિંગ ગ્રુપ છે.
$(c)$ $-NO_2$ ની મેટા-ડાયરેક્ટિંગ અસર: $-NO_2$ સમૂહ તેની $-I$ અને $-M$ અસરોને કારણે પ્રબળ ઇલેક્ટ્રોન આકર્ષક સમૂહ છે. આ બેન્ઝીન વલયમાંથી,ખાસ કરીને ઓર્થો અને પેરા સ્થાન પરથી ઇલેક્ટ્રોન ઘનતા ખેંચે છે,જેનાથી આ સ્થાનો પર આંશિક ધન વીજભાર $(+\delta)$ ઉત્પન્ન થાય છે. મેટા સ્થાન ઓર્થો અને પેરા સ્થાનની સરખામણીમાં પ્રમાણમાં વધુ ઇલેક્ટ્રોન-સમૃદ્ધ રહે છે. પરિણામે,આવતો ઇલેક્ટ્રોન અનુરાગી મેટા સ્થાન પર જોડાય છે. સંસ્પંદન બંધારણો $(I-V)$ અને સંકર બંધારણ $(VI)$ ઓર્થો અને પેરા સ્થાન પર ઇલેક્ટ્રોનની ઉણપ દર્શાવે છે.