વિકૃતિ (Strain) એટલે શું? લંબાઈગત વિકૃતિ $(\varepsilon)$ સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) જ્યારે કોઈ ઘન પદાર્થ પર બાહ્ય વિરૂપક બળ લગાડવામાં આવે છે,ત્યારે તેના પરિમાણમાં ત્રણ રીતે ફેરફાર થાય છે:
$(1)$ લંબાઈમાં,$(2)$ કદમાં અને $(3)$ આકારમાં.
પદાર્થના પરિમાણમાં થતા ફેરફાર અને તેના મૂળ પરિમાણના ગુણોત્તરને વિકૃતિ કહે છે.
લંબાઈગત વિકૃતિ: વિરૂપક બળને કારણે પદાર્થની લંબાઈમાં થતા આંશિક ફેરફારને લંબાઈગત વિકૃતિ કહે છે.
જો પદાર્થની મૂળ લંબાઈ $L$ હોય અને વિરૂપક બળ $F$ ને કારણે લંબાઈમાં થતો ફેરફાર $\Delta L$ હોય,તો લંબાઈગત વિકૃતિ $\varepsilon_{l}$ નીચે મુજબ મળે:
$\varepsilon_{l} = \frac{\Delta L}{L}$
જો લંબાઈમાં વધારો થાય,તો તેને તણાવ વિકૃતિ (tensile strain) કહેવાય છે અને જો લંબાઈમાં ઘટાડો થાય,તો તેને દાબીય વિકૃતિ (compressive strain) કહેવાય છે.

Explore More

Similar Questions

$PQRS$ આડછેદ પર સ્પર્શીય પ્રતિબળ મહત્તમ થવા માટે $\theta = $ ....... $^o$

એક લાંબા સ્ટીલના સળિયાને ધ્યાનમાં લો જે સળિયાની લંબાઈની દિશામાં છેડાઓ પર લાગતા બળ $F$ ને કારણે તણાવ હેઠળ છે (આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ). લંબાઈ સાથે $\theta$ ખૂણો બનાવતા એક સમતલને ધ્યાનમાં લો. આ સમતલ પર તણાવ અને શીયરિંગ સ્ટ્રેસ (કતરણ પ્રતિબળ) શું છે?
$(a)$ કયા ખૂણે તણાવ પ્રતિબળ મહત્તમ હોય છે?
$(b)$ કયા ખૂણે શીયરિંગ સ્ટ્રેસ મહત્તમ હોય છે?

$1 \, mm$ ત્રિજ્યાના કોપરના તારને તોડવા માટે $1000 \, N$ બળની જરૂર પડે છે. તો $2 \, mm$ ત્રિજ્યાના કોપરના તારને તોડવા માટે કેટલા $N$ બળની જરૂર પડે?

વાયુ માટે સ્થિતિસ્થાપકતાની મર્યાદા (elastic limit)

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ $a$ જેટલા સમાન આડછેદ ધરાવતા સળિયા પર બે સમાન અને વિરુદ્ધ બળો $F$ લાગે છે. વિભાગ $AB$ પર ઉદ્ભવતું શીયરિંગ સ્ટ્રેસ (કૂપન પ્રતિબળ) કેટલું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo