આલ્કોહોલ સંયોજનો કયા કયા પ્રકારે પ્રક્રિયાઓ આપે છે તે ઉદાહરણ સહિત સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) આલ્કોહોલ સંયોજનો મુખ્યત્વે ત્રણ પ્રકારની પ્રક્રિયાઓ આપે છે:
$1$. $O-H$ બંધ તૂટવાથી થતી પ્રક્રિયાઓ: આ પ્રક્રિયાઓમાં આલ્કોહોલ કેન્દ્રાનુરાગી (nucleophile) તરીકે વર્તે છે. ઉદાહરણ તરીકે,આલ્કોહોલની કાર્બોક્સિલિક એસિડ,એસિડ ક્લોરાઈડ અથવા એસિડ એનહાઈડ્રાઈડ સાથેની પ્રક્રિયાથી એસ્ટર બને છે.
$R-OH + R'COOH \xrightarrow{H^+} R-COOR' + H_2O$
$2$. $C-O$ બંધ તૂટવાથી થતી પ્રક્રિયાઓ: આ પ્રક્રિયાઓમાં $C-O$ બંધ તૂટે છે અને આલ્કોહોલ ઈલેક્ટ્રોનઅનુરાગી (electrophile) તરીકે વર્તે છે. ઉદાહરણ તરીકે,હાઈડ્રોજન હેલાઈડ $(HX)$ સાથેની પ્રક્રિયાથી આલ્કાઈલ હેલાઈડ બને છે.
$R-OH + HX \rightarrow R-X + H_2O$
$3$. આલ્કાઈલ અને હાઈડ્રોક્સિલ સમૂહ બંનેની પ્રક્રિયાઓ (ઓક્સિડેશન અને ડિહાઈડ્રોજનેશન): આ પ્રક્રિયાઓમાં $O-H$ અને $C-H$ બંને બંધ તૂટે છે. ઉદાહરણ તરીકે,પ્રાથમિક આલ્કોહોલનું ઓક્સિડેશન થઈને આલ્ડિહાઈડ અને ત્યારબાદ કાર્બોક્સિલિક એસિડ બને છે.
$R-CH_2OH$ $\xrightarrow{[O]} R-CHO$ $\xrightarrow{[O]} R-COOH$

Explore More

Similar Questions

એબસોલ્યુટ આલ્કોહોલને $410 \, K$ તાપમાને નીચેનામાંથી કોની હાજરીમાં ગરમ કરવાથી ડાયઇથાઇલ ઇથરમાં રૂપાંતરિત થાય છે?

નીચેની પ્રક્રિયાની મુખ્ય નીપજ શું છે?
$CH_3-CH(OH)-CH_2-CH_2-OH \xrightarrow[Pyridine, \text{cold}]{CrO_3} \text{Product}$

નીચેનામાંથી કયા સંયોજનોનું $HIO_4$ દ્વારા વિભાજન (cleavage) થતું નથી?
$I :$ ગ્લિસરોલ
$II :$ ગ્લાયકોલ
$III :$ $1,3-$પ્રોપેનડાયોલ
$IV :$ મેથોક્સી$-2-$પ્રોપેનોલ

નીપજ $(A)$ શું છે?

Difficult
View Solution

સાયક્લોહેક્ઝેનોલમાંથી સાયક્લોહેક્ઝીન તૈયાર કરવાની શ્રેષ્ઠ પદ્ધતિ કઈ છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo