એમ્પિયરના સર્કિટલ નિયમનો ઉપયોગ કરીને અનંત લંબાઈના વિદ્યુતપ્રવાહધારિત તારથી $r$ જેટલા લંબ અંતરે ચુંબકીય ક્ષેત્રનું સમીકરણ મેળવો અને સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) ધારો કે $I$ વિદ્યુતપ્રવાહ ધરાવતો એક અનંત લંબાઈનો સીધો તાર છે. તારથી $r$ અંતરે ચુંબકીય ક્ષેત્ર શોધવા માટે,આપણે તારના કેન્દ્ર પર $r$ ત્રિજ્યાનું એક વર્તુળાકાર એમ્પિયરિયન લૂપ પસંદ કરીએ છીએ.
સીધા વિદ્યુતપ્રવાહધારિત તારને કારણે ઉદ્ભવતી ચુંબકીય ક્ષેત્ર રેખાઓ કેન્દ્રિત વર્તુળો છે. તેથી,લૂપ પરના કોઈપણ બિંદુએ ચુંબકીય ક્ષેત્ર $\vec{B}$ એ લૂપને સ્પર્શકની દિશામાં હોય છે.
આકૃતિની સંમિતિ પરથી કહી શકાય કે,લૂપના દરેક બિંદુએ ચુંબકીય ક્ષેત્ર $B$ નું મૂલ્ય સમાન છે. તેથી,ચુંબકીય ક્ષેત્રનું રેખા સંકલન નીચે મુજબ થાય:
$\oint \vec{B} \cdot d\vec{l} = \oint B dl \cos 0^{\circ}$
$= B \oint dl$
$= B(2\pi r)$
એમ્પિયરના સર્કિટલ નિયમ મુજબ:
$\oint \vec{B} \cdot d\vec{l} = \mu_{0} I$
આ બંને સમીકરણોને સરખાવતા:
$B(2\pi r) = \mu_{0} I$
તેથી,ચુંબકીય ક્ષેત્રનું સમીકરણ:
$B = \frac{\mu_{0} I}{2\pi r}$

Explore More

Similar Questions

$60 \; cm$ લાંબી અને $4.0 \; cm$ ત્રિજ્યા ધરાવતી સોલેનોઇડમાં $300$ આંટાના $3$ સ્તરો છે. $2.5 \; g$ દળનો $2.0 \; cm$ લાંબો તાર સોલેનોઇડની અંદર (તેના કેન્દ્રની નજીક) તેની અક્ષને લંબ રૂપે રહેલો છે; તાર અને સોલેનોઇડની અક્ષ બંને સમક્ષિતિજ સમતલમાં છે. તારને સોલેનોઇડની અક્ષને સમાંતર બે વાયર દ્વારા બાહ્ય બેટરી સાથે જોડવામાં આવે છે જે તારમાં $6.0 \; A$ નો પ્રવાહ આપે છે. સોલેનોઇડના આંટાઓમાં કેટલા મૂલ્યનો પ્રવાહ ($A$ માં) તારના વજનને ટેકો આપી શકે? $(g=9.8\; m \,s ^{-2})$

$50 \,cm$ લંબાઈ ધરાવતા અને $100$ આંટાવાળા સોલેનોઈડમાંથી $2.5 \,A$ વિદ્યુતપ્રવાહ વહે છે। સોલેનોઈડના એક છેડે ચુંબકીય ક્ષેત્ર કેટલું હશે?

એક ટોરોઇડ પાસે $r_{1}$ આંતરિક ત્રિજ્યા અને $r_{2}$ બાહ્ય ત્રિજ્યા ધરાવતો નોન-ફેરોમેગ્નેટિક કોર છે,જેની આસપાસ તારના $N$ આંટા વીંટાળેલા છે. જો તારમાં વહેતો પ્રવાહ $I$ હોય,તો ટોરોઇડની અંદર ચુંબકીય ક્ષેત્ર કેટલું હશે? ($\mu_{0} =$ મુક્ત અવકાશની પરમિયેબિલિટી)

હવાના ગર્ભવાળા એક ટોરોઇડલ સોલેનોઇડની સરેરાશ ત્રિજ્યા $R$,આંટાની સંખ્યા $N$ અને આડછેદનું ક્ષેત્રફળ $A$ છે. આ સોલેનોઇડનું આત્મ-પ્રેરકત્વ કેટલું હશે? (ટોરોઇડના આડછેદ પર ચુંબકીય ક્ષેત્રના ફેરફારને અવગણો.)

એક લાંબો સોલેનોઇડ $0.5 \, mm$ ત્રિજ્યા ધરાવતા તારને નળાકાર ફ્રેમ પર એવી રીતે વીંટાળીને બનાવવામાં આવે છે કે જેથી ક્રમિક આંટાઓ એકબીજાને લગભગ સ્પર્શે. જો તેમાંથી $5 \, A$ નો વિદ્યુતપ્રવાહ વહેતો હોય,તો સોલેનોઇડના કેન્દ્રમાં ચુંબકીય ક્ષેત્ર કેટલું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo