પ્રકાશના કિરણપુંજમાં મધ્યવર્તી તરંગલંબાઈ $\lambda$ ની આસપાસ નાનો તરંગલંબાઈનો ફેલાવો $\delta \lambda$ છે. આ કિરણપુંજ શૂન્યાવકાશમાં ગતિ કરે છે અને આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ પ્લેટના લંબ સાથે $\theta$ ખૂણે કાચની પ્લેટમાં પ્રવેશે છે. કાચનો વક્રીભવનાંક $n(\lambda)$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. વક્રીભૂત કિરણપુંજનો કોણીય ફેલાવો $\delta \theta'$ કેટલો હશે?

  • A
    $\delta \theta' = \left| \frac{1}{n} \delta \lambda \right|$
  • B
    $\delta \theta' = \left| \frac{dn(\lambda)}{d\lambda} \delta \lambda \right|$
  • C
    $\delta \theta' = \left| \frac{\tan \theta'}{n} \frac{dn(\lambda)}{d\lambda} \delta \lambda \right|$
  • D
    $\delta \theta' = \left| \frac{\sin \theta}{\sin \theta'} \frac{\delta \lambda}{\lambda} \right|$

Explore More

Similar Questions

જ્યારે પ્રકાશનું કિરણ એક માધ્યમમાંથી બીજા માધ્યમમાં જાય છે,ત્યારે કઈ રાશિ અચળ રહે છે?

પ્રકાશનું એક કિરણ $\mu$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા માધ્યમ પર $i$ આપાતકોણે આપાત થાય છે. માધ્યમમાં વક્રીભવન દરમિયાન $\delta$ એ વિચલનકોણ છે. તો:

તરંગલંબાઈ $\lambda$ ધરાવતા એકવર્ણી પ્રકાશના કિરણ માટે હવા-કાચની સપાટી પર આપાતકોણ અને વક્રીભવનકોણ અનુક્રમે $i$ અને $r$ છે. સરેરાશ તરંગલંબાઈ $\lambda$ ની આસપાસ $\delta \lambda$ જેટલી નાની તરંગલંબાઈ ધરાવતું સમાંતર પ્રકાશનું કિરણપુંજ તે જ હવા-કાચની સપાટી પર વક્રીભૂત થાય છે. કાચનો વક્રીભવનાંક $\mu$ એ તરંગલંબાઈ $\lambda$ પર $\mu(\lambda)=a+b / \lambda^2$ મુજબ આધાર રાખે છે,જ્યાં $a$ અને $b$ અચળાંકો છે. તો,કિરણપુંજના વક્રીભવનકોણમાં કોણીય ફેલાવો કેટલો હશે?

આપેલ આકૃતિ પરથી કાચનો વક્રીભવનાંક શોધો,જ્યાં પાણીનો વક્રીભવનાંક $\mu_w = 4/3$ છે.

Difficult
View Solution

હવામાં $600 \ nm$ તરંગલંબાઇ ધરાવતો પ્રકાશ $1.5$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા માધ્યમમાં પ્રવેશે છે. માધ્યમની અંદર :

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo