વિદ્યુતક્ષેત્ર અને તેના ઉદગમ તેમજ ચુંબકીય ક્ષેત્ર અને તેના ઉદગમ વિશે સમજૂતી આપો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) વિદ્યુતક્ષેત્રનું ઉદગમ વિદ્યુતભાર છે.
જો $Q$ વિદ્યુતભાર સ્થિર હોય,તો તેની આસપાસ ઉત્પન્ન થતું વિદ્યુતક્ષેત્ર નીચે મુજબ છે:
$\overrightarrow{E} = \frac{k Q}{r^{2}} \hat{r} = \frac{Q}{4 \pi \epsilon_{0} r^{2}} \hat{r}$
જ્યાં $\hat{r}$ એ સ્થાન સદિશ $\vec{r}$ નો એકમ સદિશ છે અને $\overrightarrow{E}$ એ વિદ્યુતક્ષેત્ર સદિશ છે.
વિદ્યુતક્ષેત્રમાં રહેલા વિદ્યુતભારિત કણ $q$ પર લાગતું બળ નીચે મુજબ છે:
$\overrightarrow{F} = q \overrightarrow{E} = \frac{k Q q}{r^{2}} \hat{r}$
વિદ્યુતક્ષેત્ર ઉર્જા અને વેગમાનનું વહન કરે છે અને તે મર્યાદિત ઝડપે પ્રસરણ પામે છે. કોઈપણ બિંદુએ ક્ષેત્ર એક અથવા વધુ વિદ્યુતભારોને કારણે હોઈ શકે છે,જ્યાં કુલ ક્ષેત્ર એ વ્યક્તિગત ક્ષેત્રોનો સદિશ સરવાળો છે (સુપરપોઝિશનનો સિદ્ધાંત).
સ્થિર વિદ્યુતભારો માત્ર વિદ્યુતક્ષેત્ર ઉત્પન્ન કરે છે. ગતિમાન વિદ્યુતભારો (પ્રવાહો) વિદ્યુતક્ષેત્ર અને ચુંબકીય ક્ષેત્ર બંને ઉત્પન્ન કરે છે,જેને $\overrightarrow{B}(\vec{r})$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે.
ચુંબકીય ક્ષેત્ર એ સદિશ રાશિ છે જે અવકાશમાં દરેક બિંદુએ વ્યાખ્યાયિત થાય છે અને તે સમય સાથે બદલાઈ શકે છે. અનેક ઉદગમોનું ચુંબકીય ક્ષેત્ર એ દરેક વ્યક્તિગત ઉદગમના ચુંબકીય ક્ષેત્રોનો સદિશ સરવાળો છે,જે સુપરપોઝિશનના સિદ્ધાંતનું પાલન કરે છે.

Explore More

Similar Questions

$R$ ત્રિજ્યા ધરાવતી સમાન રીતે વિદ્યુતભારીત અવાહક આડી રીંગના કેન્દ્રથી $H$ ઊંચાઈ પર અમુક દળ ધરાવતો વિદ્યુતભારીત કણ સંતુલનમાં છે. ગુરુત્વાકર્ષણ બળ નીચેની તરફ લાગે છે. કણનું સંતુલન સ્થિર ક્યારે હશે?

Difficult
View Solution

$a$ બાજુવાળા સમબાજુ ત્રિકોણના બે શિરોબિંદુ પર $Q$ વિદ્યુતભાર મૂકેલા છે. તો ત્રીજા શિરોબિંદુ પર વિદ્યુતક્ષેત્ર કેટલું થાય?

Difficult
View Solution

એક સમાન વિદ્યુતભારીત ગોળાનો કુલ વિદ્યુતભાર $Q$ અને ત્રિજ્યા $R$ છે. વિદ્યુતક્ષેત્ર $E$ એ કેન્દ્રથી અંતર $r$ નું વિધેય છે. નીચેનામાંથી કયો આલેખ આ સંબંધને દર્શાવે છે?

વિધાન: $0$ જેટલો કુલ વિદ્યુતભાર ધરાવતી અસમાન રીતે વિદ્યુતભારીત પાતળી વર્તુળાકાર રીંગ માટે,રીંગની અક્ષ પરના કોઈપણ બિંદુએ વિદ્યુતક્ષેત્ર શૂન્ય હોય છે.
કારણ: $0$ જેટલો કુલ વિદ્યુતભાર ધરાવતી અસમાન રીતે વિદ્યુતભારીત પાતળી વર્તુળાકાર રીંગ માટે,રીંગની અક્ષ પરના દરેક બિંદુએ વિદ્યુત સ્થિતિમાન શૂન્ય હોય છે.

બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો $q_{1}$ અને $q_{2},$ જેમના મૂલ્યો અનુક્રમે $+10^{-8} \; C$ અને $-10^{-8} \; C$ છે,તેમને $0.1 \; m$ અંતરે મૂકવામાં આવ્યા છે. આકૃતિમાં દર્શાવેલ બિંદુઓ $A, B$ અને $C$ પર વિદ્યુતક્ષેત્રની ગણતરી કરો.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo