લઘુત્તમ માપશક્તિ (Least count) અને લઘુત્તમ માપશક્તિ ત્રુટિ સમજાવો. લઘુત્તમ માપશક્તિ ત્રુટિ પર નોંધ લખો.

(N/A) માપન સાધન દ્વારા માપી શકાય તેવા સૌથી નાના મૂલ્યને તેની લઘુત્તમ માપશક્તિ કહેવામાં આવે છે.
- તમામ અવલોકનો અથવા માપેલા મૂલ્યો ફક્ત આ મૂલ્ય સુધી જ સચોટ હોય છે.
- સાધનના રિઝોલ્યુશન સાથે સંકળાયેલી ત્રુટિને લઘુત્તમ માપશક્તિ ત્રુટિ કહેવામાં આવે છે.
- વર્નિયર કેલિપર્સની લઘુત્તમ માપશક્તિ $0.01 \text{ cm}$ છે અને સ્ફેરોમીટરની લઘુત્તમ માપશક્તિ $0.001 \text{ cm}$ છે.
- લઘુત્તમ માપશક્તિ ત્રુટિ એ યાદચ્છિક ત્રુટિ (random error) ના પ્રકારમાં આવે છે,પરંતુ તે મર્યાદિત કદની હોય છે.
- તે વ્યવસ્થિત (systematic) અને યાદચ્છિક (random) બંને ત્રુટિઓ સાથે જોવા મળી શકે છે.
- મીટર સ્કેલની લઘુત્તમ માપશક્તિ $1 \text{ mm}$ છે.
- ઉચ્ચ ચોકસાઈવાળા સાધનોનો ઉપયોગ કરીને અને પ્રાયોગિક તકનીકોમાં સુધારો કરીને લઘુત્તમ માપશક્તિ ત્રુટિ ઘટાડી શકાય છે.
- અવલોકનોનું ઘણી વખત પુનરાવર્તન કરીને અને તમામ અવલોકનોની અંકગણિત સરેરાશ લેવાથી,સરેરાશ મૂલ્ય એ માપેલ રાશિના સાચા મૂલ્યની ખૂબ નજીક હોય છે.