સ્થિર વિદ્યુત બળો માટે સુપરપોઝિશન (અધ્યાપન) નો સિદ્ધાંત સમજાવો અને તેનું સામાન્ય સમીકરણ લખો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સુપરપોઝિશનનો સિદ્ધાંત જણાવે છે કે જ્યારે એક કરતાં વધુ બિંદુવત વિદ્યુતભારો હાજર હોય,ત્યારે કોઈ આપેલા વિદ્યુતભાર પર લાગતું કુલ સ્થિત વિદ્યુત બળ એ અન્ય તમામ વિદ્યુતભારો દ્વારા તેના પર લાગતા વ્યક્તિગત બળોના સદિશ સરવાળા જેટલું હોય છે. કોઈપણ બે વિદ્યુતભારો વચ્ચેનું બળ અન્ય વિદ્યુતભારોની હાજરીથી પ્રભાવિત થતું નથી.
ધારો કે $n$ બિંદુવત વિદ્યુતભારો $q_1, q_2, ..., q_n$ છે,જેમના ઉગમબિંદુ $O$ ની સાપેક્ષે સ્થાન સદિશો $\vec{r}_1, \vec{r}_2, ..., \vec{r}_n$ છે.
વિદ્યુતભાર $q_2$ ને કારણે $q_1$ પર લાગતું બળ:
$\vec{F}_{12} = \frac{1}{4 \pi \epsilon_0} \frac{q_1 q_2}{r_{21}^2} \hat{r}_{21}$
તે જ રીતે,વિદ્યુતભાર $q_n$ ને કારણે $q_1$ પર લાગતું બળ:
$\vec{F}_{1n} = \frac{1}{4 \pi \epsilon_0} \frac{q_1 q_n}{r_{n1}^2} \hat{r}_{n1}$
સુપરપોઝિશનના સિદ્ધાંત મુજબ,વિદ્યુતભાર $q_1$ પર લાગતું કુલ બળ $\vec{F}_1$ એ આ વ્યક્તિગત બળોનો સદિશ સરવાળો છે:
$\vec{F}_1 = \vec{F}_{12} + \vec{F}_{13} + ... + \vec{F}_{1n} = \sum_{i=2}^{n} \vec{F}_{1i}$
દરેક બળ માટેનું સમીકરણ મૂકતા:
$\vec{F}_1 = \frac{q_1}{4 \pi \epsilon_0} \sum_{i=2}^{n} \frac{q_i}{r_{i1}^2} \hat{r}_{i1}$
જ્યાં $\vec{r}_{i1} = \vec{r}_1 - \vec{r}_i$ એ વિદ્યુતભાર $q_i$ થી $q_1$ તરફ જતો સદિશ છે,અને $r_{i1}$ એ આ સદિશનું મૂલ્ય છે.

Explore More

Similar Questions

$+2\,\mu C$ અને $+6\,\mu C$ ના બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો એકબીજાને $12\,N$ ના બળથી અપાકર્ષે છે. જો દરેકને વધારાનો $-4\,\mu C$ વિદ્યુતભાર આપવામાં આવે,તો બળ કેટલું થશે?

Difficult
View Solution

$2 C$ અને $6 C$ ના બે વિદ્યુતભારો એક નિશ્ચિત અંતરે રહેલા છે. જો દરેક વિદ્યુતભારમાં $-4 C$ ઉમેરવામાં આવે, તો શરૂઆતનું $12 \times 10^3 \,N$ બળ બદલાઈને કેટલું થશે?

$1 \, \mu\text{C}$ અને $5 \, \mu\text{C}$ ના બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો $4 \, \text{cm}$ ના અંતરે મૂકવામાં આવ્યા છે. તેમના દ્વારા એકબીજા પર લાગતા બળોનો ગુણોત્તર કેટલો હશે?

બે સમાન વાહક ગોળાઓ જેનું કદ અવગણ્ય છે,તેના પર અનુક્રમે $2.1 \, nC$ અને $-0.1 \, nC$ વિદ્યુતભાર છે. તેમને સંપર્કમાં લાવવામાં આવે છે અને ત્યારબાદ $0.5 \, m$ ના અંતરે અલગ કરવામાં આવે છે. ગોળાઓ વચ્ચે લાગતું સ્થિત વિદ્યુત બળ $.......... \times 10^{-9} \, N$ છે. [આપેલ છે: $\frac{1}{4 \pi \varepsilon_{0}} = 9 \times 10^{9} \, N \cdot m^{2}/C^{2}$]

બે બિંદુવત વિદ્યુતભારો $q_1$ અને $q_2$ એકબીજાથી $l$ અંતરે છે. જો એક વિદ્યુતભારને બમણો કરવામાં આવે અને તેમની વચ્ચેનું અંતર અડધું કરવામાં આવે,તો બળનું મૂલ્ય $n$ ગણું થાય છે,જ્યાં $n$ નું મૂલ્ય કેટલું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo