$n$ કણોની સિસ્ટમ માટે દ્રવ્યમાન કેન્દ્રના વેગનું સૂત્ર મેળવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
$n$ કણોની એક સિસ્ટમ ધ્યાનમાં લો. ધારો કે $m_{1}, m_{2}, m_{3}, \ldots, m_{n}$ દળ ધરાવતા કણોના સ્થાન સદિશો ઉગમબિંદુની સાપેક્ષે અનુક્રમે $\overrightarrow{r_{1}}, \overrightarrow{r_{2}}, \overrightarrow{r_{3}}, \ldots, \overrightarrow{r_{n}}$ છે.
જો $\overrightarrow{R}$ એ દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો સ્થાન સદિશ હોય,તો:
$\overrightarrow{R} = \frac{m_{1} \overrightarrow{r_{1}} + m_{2} \overrightarrow{r_{2}} + \ldots + m_{n} \overrightarrow{r_{n}}}{m_{1} + m_{2} + \ldots + m_{n}}$
ધારો કે $M = \sum_{i=1}^{n} m_{i}$ એ સિસ્ટમનું કુલ દળ છે. તેથી:
$M \overrightarrow{R} = m_{1} \overrightarrow{r_{1}} + m_{2} \overrightarrow{r_{2}} + \ldots + m_{n} \overrightarrow{r_{n}} \quad \ldots (1)$
સિસ્ટમનું દળ સમય સાથે બદલાતું નથી તેમ ધારીને,સમીકરણ $(1)$ નું સમય $t$ ની સાપેક્ષે વિકલન કરતા:
$M \frac{d \overrightarrow{R}}{d t} = m_{1} \frac{d \overrightarrow{r_{1}}}{d t} + m_{2} \frac{d \overrightarrow{r_{2}}}{d t} + \ldots + m_{n} \frac{d \overrightarrow{r_{n}}}{d t}$
અહીં $\frac{d \overrightarrow{R}}{d t} = \overrightarrow{V}$ (દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ) અને $\frac{d \overrightarrow{r_{i}}}{d t} = \overrightarrow{v_{i}}$ ($i$-માં કણનો વેગ) હોવાથી,આપણને મળે છે:
$M \overrightarrow{V} = m_{1} \overrightarrow{v_{1}} + m_{2} \overrightarrow{v_{2}} + \ldots + m_{n} \overrightarrow{v_{n}}$
તેથી,દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ:
$\overrightarrow{V} = \frac{m_{1} \overrightarrow{v_{1}} + m_{2} \overrightarrow{v_{2}} + \ldots + m_{n} \overrightarrow{v_{n}}}{M} = \frac{\sum_{i=1}^{n} m_{i} \overrightarrow{v_{i}}}{\sum_{i=1}^{n} m_{i}}$

Explore More

Similar Questions

$2 \ kg$ અને $3 \ kg$ દળવાળા બે કણો $X$-અક્ષની દિશામાં અનુક્રમે $3 \ m/s$ અને $2 \ m/s$ ના વેગથી ગતિ કરે છે. આ તંત્રના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ ........ $m/s$ છે.

$M$ દળ ધરાવતી એક વસ્તુ $A$ ગુરુત્વાકર્ષણની અસર હેઠળ શિરોલંબ નીચેની તરફ પડી રહી છે. તે બે ભાગમાં તૂટી જાય છે: એક ભાગ $B$ જેનું દળ $\frac{1}{3}M$ છે અને બીજો ભાગ $C$ જેનું દળ $\frac{2}{3}M$ છે. ભાગ $B$ અને $C$ ના સંયુક્ત દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનું સ્થાનાંતર વસ્તુ $A$ ની સાપેક્ષમાં કઈ દિશામાં થશે?

એક તંત્ર $m_1$ અને $m_2$ દળના બે કણોનું બનેલું છે જે $r$ અંતરે રહેલા છે. જો કણો એકબીજા તરફ અનુક્રમે $v_1$ અને $v_2$ વેગથી ગતિ કરતા હોય,તો તંત્રના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો વેગ કેટલો હશે?

Difficult
View Solution

$M$ દળ અને $L$ લંબાઈનો એક સમાન સળિયો લીસા આડા સપાટી પર મૂકવામાં આવ્યો છે. સળિયાના એક છેડે તેની લંબાઈને લંબ એક આડો બળ $F$ લગાડવામાં આવે છે. સળિયાના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રનો પ્રવેગ કેટલો હશે?

જો એક સ્થિર ગોળામાં વાયુ ભરેલો હોય,તો તેના અણુઓ ઉષ્મીય ઊર્જાને કારણે અસ્તવ્યસ્ત ગતિ કરતા હોય છે. શું આ અણુઓનું દ્રવ્યમાન કેન્દ્ર ગતિ કરતું હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo