સમૂહ $13$ ના તત્વોની પ્રથમ આયનીકરણ એન્થાલ્પીના મૂલ્યો ($kJ\, mol^{-1}$ માં) નીચે મુજબ છે:
તત્વ $B$ $Al$ $Ga$ $In$ $Tl$
આયનીકરણ એન્થાલ્પી $801$ $577$ $579$ $558$ $589$

તમે સામાન્ય વલણથી આ વિચલનને કેવી રીતે સમજાવશો?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) સામાન્ય રીતે,સમૂહમાં પરમાણુ ક્રમાંક વધવાની સાથે આયનીકરણ એન્થાલ્પી ઘટે છે.
આ વલણ $B$ થી $Al$ સુધી જોવા મળે છે. જોકે,$Ga$ ની આયનીકરણ એન્થાલ્પી $Al$ કરતા અનપેક્ષિત રીતે વધારે છે.
આનું કારણ એ છે કે $Ga$ ના કિસ્સામાં,તેની આંતરિક ઇલેક્ટ્રોનિક રચનામાં દસ $d$-ઇલેક્ટ્રોન હોય છે.
$d$-ઇલેક્ટ્રોનની શીલ્ડિંગ અસર નબળી હોય છે અને તેથી,તે $s$ અને $p$-ઇલેક્ટ્રોન કરતા કેન્દ્રીય વીજભારને ઓછી અસરકારક રીતે શીલ્ડ કરે છે.
પરિણામે,બાહ્ય ઇલેક્ટ્રોન કેન્દ્ર દ્વારા વધુ મજબૂતીથી પકડાયેલ રહે છે,જેના કારણે $Al$ થી $Ga$ સુધી પરમાણુ કદમાં વધારો હોવા છતાં આયનીકરણ એન્થાલ્પીમાં થોડો વધારો થાય છે.
આવો જ વધારો $In$ થી $Tl$ સુધી જોવા મળે છે,જે $Tl$ ની આંતરિક ઇલેક્ટ્રોનિક રચનામાં $14$ $f$-ઇલેક્ટ્રોનની હાજરીને કારણે છે,જેની શીલ્ડિંગ અસર ખૂબ જ નબળી હોય છે.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કયો ગુણધર્મ બોરોન અને સિલિકોન વચ્ચેના વિકર્ણી સંબંધનું વર્ણન કરે છે?

નીચેનામાંથી સાચા વિધાનો ઓળખો :
$I$. $Ga_2O_3$ એ ઉભયગુણી (amphoteric) ઓક્સાઇડ છે.
$II$. એલ્યુમિનિયમ ક્લોરાઇડના ડાયમરમાં ત્રણ $Al-Cl-Al$ બ્રિજ બોન્ડ હોય છે.
$III$. બોરોન એ ખૂબ જ સખત રિફ્રેક્ટરી ઘન પદાર્થ છે જેનું ગલનબિંદુ ઊંચું છે.

$BF_3$ નું જળવિભાજન કરતા શું બને છે?

મેટા-બોરિક એસિડનું સૂત્ર શું છે?

નીચે આપેલી પ્રતિક્રિયાઓના આધારે $X, Y, Z$ ને ઓળખો.
$Boron \xleftarrow{Mg \, or \, Fe} X \xleftarrow{\Delta} B(OH)_3 + \text{Gas-}Z$
$B(OH)_3 \xleftarrow{H_2O} Y \xrightarrow{2NH_3/\Delta} \text{Inorganic benzene}$

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo