બે અલગ-અલગ પદાર્થોના સળિયાની લંબાઈ $\ell_1$ અને $\ell_2$ છે,જેના રેખીય પ્રસરણાંક અનુક્રમે $\alpha_1$ અને $\alpha_2$ છે. જો બંને લંબાઈઓ વચ્ચેનો તફાવત તાપમાનથી સ્વતંત્ર હોય,તો:

$R$ ત્રિજ્યા ધરાવતી એક વર્તુળાકાર ધાતુની તકતીમાં $r$ ત્રિજ્યાની એક નાની વર્તુળાકાર પોલાણ (cavity) છે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. આ તંત્રને ગરમ કરવાથી:

આપણે એક એવી માપપટ્ટી તૈયાર કરવા માંગીએ છીએ જેની લંબાઈ તાપમાન સાથે બદલાતી નથી. આ પ્રકારની એકમ માપપટ્ટી તૈયાર કરવાનું સૂચન છે જેની લંબાઈ,ધારો કે $10 \ cm$ રહે. આપણે પિત્તળ (brass) અને લોખંડ (iron) ની બનેલી દ્વિ-ધાતુ પટ્ટીનો ઉપયોગ કરી શકીએ છીએ,જેની લંબાઈ અલગ-અલગ હોય અને જેની લંબાઈ (બંને ઘટકોની) એવી રીતે બદલાય કે જેથી તેમની લંબાઈ વચ્ચેનો તફાવત અચળ રહે. જો $\alpha_{\text{iron}} = 1.2 \times 10^{-5} \ K^{-1}$ અને $\alpha_{\text{brass}} = 1.8 \times 10^{-5} \ K^{-1}$ હોય,તો દરેક પટ્ટીની લંબાઈ કેટલી હોવી જોઈએ?

કાચના પાત્રમાં પારોના આભાસી પ્રસરણનો ગુણાંક $153 \times 10^{-6} \, ^{\circ}C^{-1}$ છે અને સ્ટીલના પાત્રમાં $144 \times 10^{-6} \, ^{\circ}C^{-1}$ છે. જો સ્ટીલ માટે $\alpha = 12 \times 10^{-6} \, ^{\circ}C^{-1}$ હોય,તો કાચ માટે $\alpha$ કેટલો હશે?

$l$ મીટર લંબાઈનો એક પાતળો તાંબાનો તાર જ્યારે $10^{\circ}C$ તાપમાને ગરમ કરવામાં આવે છે ત્યારે તેની લંબાઈમાં $2\%$ નો વધારો થાય છે. જ્યારે $l$ મીટર બાજુવાળી તાંબાની ચોરસ શીટને $10^{\circ}C$ તાપમાને ગરમ કરવામાં આવે ત્યારે તેના ક્ષેત્રફળમાં થતો ટકાવારી વધારો કેટલો હશે?

વિધાન :- એક પિત્તળની તકતીને સ્ટીલની પ્લેટમાં રહેલા કાણામાં ચુસ્ત રીતે બેસાડવામાં આવી છે. તકતીને કાણામાંથી ઢીલી કરવા માટે સિસ્ટમને ઠંડી પાડવી આવશ્યક છે.
કારણ :- પિત્તળનો રેખીય પ્રસરણાંક સ્ટીલના રેખીય પ્રસરણાંક કરતા વધારે હોય છે.