નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય એટલે શું? યોગ્ય આલેખ સાથે નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યની સાંદ્રતા અને મોલર વાહકતા વચ્ચેનો સંબંધ સમજાવો.
(N/A) નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય: જે વિદ્યુતવિભાજ્યો તેમના જલીય દ્રાવણમાં અંશતઃ આયનીકરણ પામે છે તેમને નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય કહેવામાં આવે છે. તેઓ તેમના જલીય દ્રાવણમાં આયનીય સંતુલન દર્શાવે છે. ઉદાહરણ તરીકે,$CH_{3}COOH$,$NH_{4}OH$ વગેરે.
$(b)$ નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણની $\Lambda_{m}$ અને સાંદ્રતા: આવા વિદ્યુતવિભાજ્યો માટે,મંદન સાથે $\Lambda_{m}$ માં થતો ફેરફાર એ વિયોજનની માત્રામાં વધારાને કારણે છે અને પરિણામે $1 \ mol$ વિદ્યુતવિભાજ્ય ધરાવતા દ્રાવણના કુલ કદમાં આયનોની સંખ્યામાં વધારો થાય છે.
ઓસ્ટવાલ્ડના મંદન નિયમ મુજબ,દ્રાવણની સાંદ્રતામાં ઘટાડો થવાથી નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણની મોલર વાહકતા નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
$(c)$ મંદન પર વાહકતાની સમજૂતી: એસિટિક એસિડ જેવા નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યનો વિયોજન અચળાંક ઊંચી સાંદ્રતા પર ઓછો હોય છે. જેમ દ્રાવણ મંદ થાય છે,તેમ વિયોજનની માત્રા વધે છે. પરિણામે,$1 \ mol$ નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય ધરાવતા દ્રાવણનું કુલ કદ વધે છે અને આયનોની સંખ્યામાં વધારાને કારણે મોલર વાહકતા નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યની સીમિત મોલર વાહકતા: $\Lambda_{m}$ વિરુદ્ધ $c^{1/2}$ નો આલેખ રેખીય નથી; તે એક વક્ર છે. કારણ કે વક્ર શૂન્ય સાંદ્રતા પર y-અક્ષને છેદતું નથી,તેથી આપણે એક્સ્ટ્રાપોલેશન દ્વારા સીમિત મોલર વાહકતા $\Lambda_{m}^{\circ}$ નું મૂલ્ય મેળવી શકતા નથી.
$(b)$ નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણની $\Lambda_{m}$ અને સાંદ્રતા: આવા વિદ્યુતવિભાજ્યો માટે,મંદન સાથે $\Lambda_{m}$ માં થતો ફેરફાર એ વિયોજનની માત્રામાં વધારાને કારણે છે અને પરિણામે $1 \ mol$ વિદ્યુતવિભાજ્ય ધરાવતા દ્રાવણના કુલ કદમાં આયનોની સંખ્યામાં વધારો થાય છે.
ઓસ્ટવાલ્ડના મંદન નિયમ મુજબ,દ્રાવણની સાંદ્રતામાં ઘટાડો થવાથી નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય દ્રાવણની મોલર વાહકતા નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
$(c)$ મંદન પર વાહકતાની સમજૂતી: એસિટિક એસિડ જેવા નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યનો વિયોજન અચળાંક ઊંચી સાંદ્રતા પર ઓછો હોય છે. જેમ દ્રાવણ મંદ થાય છે,તેમ વિયોજનની માત્રા વધે છે. પરિણામે,$1 \ mol$ નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્ય ધરાવતા દ્રાવણનું કુલ કદ વધે છે અને આયનોની સંખ્યામાં વધારાને કારણે મોલર વાહકતા નોંધપાત્ર રીતે વધે છે.
નિર્બળ વિદ્યુતવિભાજ્યની સીમિત મોલર વાહકતા: $\Lambda_{m}$ વિરુદ્ધ $c^{1/2}$ નો આલેખ રેખીય નથી; તે એક વક્ર છે. કારણ કે વક્ર શૂન્ય સાંદ્રતા પર y-અક્ષને છેદતું નથી,તેથી આપણે એક્સ્ટ્રાપોલેશન દ્વારા સીમિત મોલર વાહકતા $\Lambda_{m}^{\circ}$ નું મૂલ્ય મેળવી શકતા નથી.
Explore More
Similar Questions
નીચેનામાંથી સાચા વિધાનો ઓળખો:
$(A)$ $298 \ K$ તાપમાને,$pH = 10$ ધરાવતા દ્રાવણમાં મૂકવામાં આવેલા હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડનો પોટેન્શિયલ $-0.59 \ V$ છે.
$(B)$ $Ca^{2+}$ અને $Cl^{-}$ ની સીમિત મોલર વાહકતા અનુક્રમે $119$ અને $76 \ S \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે. $CaCl_2$ ની સીમિત મોલર વાહકતા $195 \ S \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે.
$(C)$ $K_{c}$ અને $E_{cell}^{0}$ વચ્ચેનો સાચો સંબંધ $E_{cell}^{0} = \frac{2.303 RT}{nF} \log K_{c}$ છે.
$(A)$ $298 \ K$ તાપમાને,$pH = 10$ ધરાવતા દ્રાવણમાં મૂકવામાં આવેલા હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડનો પોટેન્શિયલ $-0.59 \ V$ છે.
$(B)$ $Ca^{2+}$ અને $Cl^{-}$ ની સીમિત મોલર વાહકતા અનુક્રમે $119$ અને $76 \ S \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે. $CaCl_2$ ની સીમિત મોલર વાહકતા $195 \ S \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે.
$(C)$ $K_{c}$ અને $E_{cell}^{0}$ વચ્ચેનો સાચો સંબંધ $E_{cell}^{0} = \frac{2.303 RT}{nF} \log K_{c}$ છે.
$300 \ K$ તાપમાને,એસિટિક એસિડના $0.01 \ mol \ dm^{-3}$ જલીય દ્રાવણની વાહકતા $19.5 \times 10^{-5} \ S \ cm^{-1}$ છે અને તે જ તાપમાને એસિટિક એસિડની સીમિત મોલર વાહકતા $390 \ S \ cm^2 \ mol^{-1}$ છે. એસિટિક એસિડના વિયોજનની માત્રા કેટલી છે?
નીચેનાને જોડો:
List-$I$ List-$II$ $(A)$ $pH = 10$ પર હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડનો પોટેન્શિયલ $(I)$ $0.76 \ V$ $(B)$ $Cu^{2+}|Cu$ $(II)$ $0.059$ $(C)$ $Zn|Zn^{2+}$ $(III)$ $-0.591 \ V$ $(D)$ $\frac{2.303RT}{F}$ $(IV)$ $0.337 \ V$ $(V)$ $-0.76 \ V$
$(a)$ $A-III, B-I, C-II, D-V$
$(b)$ $A-II, B-V, C-I, D-IV$
$(c)$ $A-III, B-IV, C-I, D-II$
$(d)$ $A-V, B-I, C-IV, D-II$
| List-$I$ | List-$II$ |
|---|---|
| $(A)$ $pH = 10$ પર હાઇડ્રોજન ઇલેક્ટ્રોડનો પોટેન્શિયલ | $(I)$ $0.76 \ V$ |
| $(B)$ $Cu^{2+}|Cu$ | $(II)$ $0.059$ |
| $(C)$ $Zn|Zn^{2+}$ | $(III)$ $-0.591 \ V$ |
| $(D)$ $\frac{2.303RT}{F}$ | $(IV)$ $0.337 \ V$ |
| $(V)$ $-0.76 \ V$ |
$(a)$ $A-III, B-I, C-II, D-V$
$(b)$ $A-II, B-V, C-I, D-IV$
$(c)$ $A-III, B-IV, C-I, D-II$
$(d)$ $A-V, B-I, C-IV, D-II$
માનવ મગજમાં ઇલેક્ટ્રો-કેમિસ્ટ્રીને કારણે કઈ પ્રતિક્રિયાઓ શક્ય છે?
Medium
View Solutionનીચેની કોષ પ્રક્રિયા ધ્યાનમાં લો:
$Cd_{(s)} + Hg_{2}SO_{4(s)} + \frac{9}{5}H_{2}O_{(l)} \rightleftharpoons CdSO_{4} \cdot \frac{9}{5}H_{2}O_{(s)} + 2Hg_{(l)}$
$25^{\circ}C$ તાપમાને $E_{\text{cell}}^{0}$ નું મૂલ્ય $4.315 \ V$ છે. જો $\Delta H^{\circ} = -825.2 \ kJ \ mol^{-1}$ હોય,તો પ્રમાણિત એન્ટ્રોપી ફેરફાર $\Delta S^{\circ}$ નું મૂલ્ય $J \ K^{-1} \ mol^{-1}$ માં કેટલું થશે? (નજીકનો પૂર્ણાંક) [આપેલ છે: ફેરાડે અચળાંક $= 96487 \ C \ mol^{-1}$]
$Cd_{(s)} + Hg_{2}SO_{4(s)} + \frac{9}{5}H_{2}O_{(l)} \rightleftharpoons CdSO_{4} \cdot \frac{9}{5}H_{2}O_{(s)} + 2Hg_{(l)}$
$25^{\circ}C$ તાપમાને $E_{\text{cell}}^{0}$ નું મૂલ્ય $4.315 \ V$ છે. જો $\Delta H^{\circ} = -825.2 \ kJ \ mol^{-1}$ હોય,તો પ્રમાણિત એન્ટ્રોપી ફેરફાર $\Delta S^{\circ}$ નું મૂલ્ય $J \ K^{-1} \ mol^{-1}$ માં કેટલું થશે? (નજીકનો પૂર્ણાંક) [આપેલ છે: ફેરાડે અચળાંક $= 96487 \ C \ mol^{-1}$]
Vedclass Products
For Students
Vedclass Test Series
Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.
Start Free TrialFor Teachers
Exam Paper Generator
Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.
Try FreeFor Institutes
Online Exam Module
Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.
See Demo