તમે શીખ્યા છો કે એક પરિમાણમાં પ્રગામી તરંગને વિધેય $y=f(x, t)$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે,જ્યાં $x$ અને $t$ એ $x-vt$ અથવા $x+vt$ ના સંયોજનમાં હોવા જોઈએ,એટલે કે $y=f(x \pm vt)$. શું આનું પ્રતિપ વિધાન સાચું છે? તપાસો કે શું $y$ માટેના નીચેના વિધેયો પ્રગામી તરંગ દર્શાવી શકે છે:
$(a)$ $(x-vt)^2$
$(b)$ $\log[(x+vt)/x_0]$
$(c)$ $1/(x+vt)$

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(NONE) આનું પ્રતિપ વિધાન સાચું નથી. વિધેય $y=f(x \pm vt)$ પ્રગામી તરંગ ત્યારે જ દર્શાવે જો તે $x$ અને $t$ ના તમામ મૂલ્યો માટે સીમિત (finite) રહે.
$(a)$ $y = (x-vt)^2$ માટે: જેમ $x \to \infty$ અથવા $t \to \infty$ થાય,તેમ $y \to \infty$ થાય છે. આ વિધેય $x$ અને $t$ ના તમામ મૂલ્યો માટે સીમિત રહેતું નથી,તેથી તે ભૌતિક રીતે શક્ય પ્રગામી તરંગ દર્શાવતું નથી.
$(b)$ $y = \log[(x+vt)/x_0]$ માટે: જેમ $x+vt \to 0$ થાય,તેમ $y \to -\infty$ થાય છે. આ વિધેય $x$ અને $t$ ના તમામ મૂલ્યો માટે સીમિત રહેતું નથી,તેથી તે ભૌતિક રીતે શક્ય પ્રગામી તરંગ દર્શાવતું નથી.
$(c)$ $y = 1/(x+vt)$ માટે: જેમ $x+vt \to 0$ થાય,તેમ $y \to \infty$ થાય છે. આ વિધેય $x$ અને $t$ ના તમામ મૂલ્યો માટે સીમિત રહેતું નથી,તેથી તે ભૌતિક રીતે શક્ય પ્રગામી તરંગ દર્શાવતું નથી.

Explore More

Similar Questions

આકૃતિ ઋણ $x$-અક્ષની દિશામાં ગતિ કરતા લંબગત હાર્મોનિક તરંગનું તત્કાલીન ચિત્ર દર્શાવે છે. આકૃતિમાં દર્શાવેલ બિંદુઓની ગતિને લગતા સાચા વિધાન(નો) ઓળખો. તરંગ પ્રસરણની દિશાની વિરુદ્ધ (એટલે કે, ઋણ $y$-દિશામાં) ગતિ કરતા બિંદુઓ કયા છે?

Difficult
View Solution

એક લંબગત તરંગ ખેંચાયેલી દોરી પર જમણીથી ડાબી તરફ ગતિ કરી રહ્યું છે. દર્શાવેલ આકૃતિ કોઈ ચોક્કસ ક્ષણે દોરીનો આકાર દર્શાવે છે. આ ક્ષણે,

એક લંબગત તરંગને સમીકરણ $y=2 \sin (30 t-40 x)$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે,જ્યાં અંતરનું માપ મીટરમાં છે,તો તરંગના પ્રસરણનો વેગ કેટલો હશે ($ms^{-1}$ માં)?

જો લંબગત તરંગનું સમીકરણ $Y = 2 \sin(kx - 2t)$ હોય,તો કણનો મહત્તમ વેગ .... $units$ છે.

એક સમતલ પ્રગામી તરંગનું સમીકરણ $y = 2 \cos 6.284(330t - x)$ છે. આ તરંગનો આવર્તકાળ કેટલો છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo