$800 \, Hz$ ની આવૃત્તિ ધરાવતો સાયરન એક અવલોકનકારથી દૂર અને ટેકરી તરફ $15 \, m s^{-1}$ ની ઝડપે ગતિ કરે છે. ટેકરી પરથી પરાવર્તિત થઈને આવતા પડઘામાં અવલોકનકારને સંભળાતી ધ્વનિની આવૃત્તિ .... $Hz$ છે. (હવામાં ધ્વનિનો વેગ $= 330 \, m s^{-1}$ લો)

પ્લેટફોર્મ પર ઉભેલો એક છોકરો ટ્રેન પસાર થાય ત્યારે તેના હોર્નની આવૃત્તિનું અવલોકન કરે છે. જ્યારે ટ્રેન $108 \text{ km/h}$ ના વેગથી તેની નજીક આવે છે અને દૂર જાય છે ત્યારે નોંધાયેલ આવૃત્તિમાં થતો ફેરફાર કેટલો હશે ($\%$ માં)? (હવામાં ધ્વનિની ઝડપ $= 330 \text{ m/s}$)

જ્યારે પોલીસ કાર સ્થિર હોય ત્યારે તેનો હોર્ન $240 \text{ Hz}$ ની આવૃત્તિનો અવાજ ઉત્પન્ન કરે છે. જો અવાજની ઝડપ $330 \text{ m/s}$ હોય,તો $11 \text{ m/s}$ ની ઝડપે કાર તરફ આવતા અવલોકનકાર દ્વારા સંભળાતી આવૃત્તિ ... $\text{ Hz}$ હશે.

જ્યારે ધ્વનિ સ્ત્રોત સ્થિર અવલોકનકાર તરફ $v_s$ અચળ ઝડપથી ગતિ કરે છે,ત્યારે આવૃત્તિમાં $10\%$ નો ફેરફાર થાય છે. જ્યારે સ્ત્રોત તે જ ઝડપથી અવલોકનકારથી દૂર જાય ત્યારે આવૃત્તિમાં થતો ટકાવારી ફેરફાર કેટલો હશે? (આપેલ છે કે $v_s < v$,જ્યાં $v$ એ હવામાં ધ્વનિની ઝડપ છે)

ડોપ્લર અસર એટલે શું? તેનું ઉદાહરણ લખો અને તેનું વિશ્લેષણ કેવી રીતે કરી શકાય તે સમજાવો.

એક સ્ત્રોત $400 \ Hz$ આવૃત્તિનો અવાજ ઉત્પન્ન કરે છે,પરંતુ શ્રોતા તેને $390 \ Hz$ તરીકે સાંભળે છે. તો: