$15 \; cm$ વક્રતા ત્રિજ્યા ધરાવતા અંતર્ગોળ અરીસાની સામે $(i) \; 10 \; cm$,$(ii) \; 5 \; cm$ અંતરે એક વસ્તુ મૂકવામાં આવી છે. દરેક કિસ્સામાં પ્રતિબિંબનું સ્થાન,પ્રકાર અને મોટવણી શોધો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) કેન્દ્રલંબાઈ $f = -15 / 2 \; cm = -7.5 \; cm$ છે.
$(i)$ વસ્તુ અંતર $u = -10 \; cm$.
અરીસાના સૂત્ર $\frac{1}{v} + \frac{1}{u} = \frac{1}{f}$ નો ઉપયોગ કરતા:
$\frac{1}{v} + \frac{1}{-10} = \frac{1}{-7.5}$
$\frac{1}{v} = \frac{1}{10} - \frac{1}{7.5} = \frac{7.5 - 10}{75} = \frac{-2.5}{75} = -\frac{1}{30}$
તેથી,$v = -30 \; cm$.
પ્રતિબિંબ અરીસાની સામેની બાજુએ $30 \; cm$ અંતરે રચાય છે. મોટવણી $m = -\frac{v}{u} = -\frac{(-30)}{(-10)} = -3$.
પ્રતિબિંબ વિવર્ધિત,વાસ્તવિક અને ઉલટું છે.
$(ii)$ વસ્તુ અંતર $u = -5 \; cm$.
$\frac{1}{v} + \frac{1}{-5} = \frac{1}{-7.5}$
$\frac{1}{v} = \frac{1}{5} - \frac{1}{7.5} = \frac{7.5 - 5}{37.5} = \frac{2.5}{37.5} = \frac{1}{15}$
તેથી,$v = 15 \; cm$.
આ પ્રતિબિંબ અરીસાની પાછળ $15 \; cm$ અંતરે રચાય છે. મોટવણી $m = -\frac{v}{u} = -\frac{15}{(-5)} = 3$.
પ્રતિબિંબ વિવર્ધિત,આભાસી અને ચત્તું છે.

Explore More

Similar Questions

વસ્તુનું પ્રતિબિંબ રચવા માટે બહિર્ગોળ અરીસાનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. તો નીચેનામાંથી કયું વિધાન ખોટું છે?

$L$ લંબાઈનો એક ટૂંકો પદાર્થ અંતર્ગોળ અરીસાના મુખ્ય અક્ષ પર કેન્દ્રથી દૂર મૂકવામાં આવ્યો છે. પદાર્થનું અંતર $u$ છે. જો અરીસાની કેન્દ્રલંબાઈ $f$ હોય,તો પ્રતિબિંબની લંબાઈ કેટલી હશે? તમે $L << |u-f|$ લઈ શકો છો.

$10\,cm$ વક્રતા ત્રિજ્યા ધરાવતા બહિર્ગોળ અરીસાથી વાસ્તવિક વસ્તુના પ્રતિબિંબનું મહત્તમ અંતર કેટલું હોઈ શકે?

એક વસ્તુને અંતર્ગોળ અરીસાની સામે ધ્રુવથી $x \ cm$ અંતરે મૂકતા $3$ ગણી મોટી વાસ્તવિક પ્રતિબિંબ મળે છે. જો તેને $(x+5) \ cm$ અંતરે ખસેડવામાં આવે, તો પ્રતિબિંબની મોટવણી $2$ થાય છે. અરીસાની કેન્દ્રલંબાઈ કેટલી હશે ($cm$ માં)?

અંતર્ગોળ અરીસાની કેન્દ્રલંબાઈ શોધવાના પ્રયોગમાં,$u$ અને $v$ ના મૂલ્યો વચ્ચે આલેખ દોરવામાં આવે છે. આલેખ કેવો દેખાય છે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo