તરંગના કંપવિસ્તાર અને કળા વિશે સમજાવો.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) તરંગના પ્રસરણમાં ભાગ લેતા કણના મહત્તમ સ્થાનાંતરના મૂલ્યને તરંગનો કંપવિસ્તાર કહે છે. તેને $a$ અથવા $A$ સંજ્ઞા વડે દર્શાવવામાં આવે છે.
તરંગના સમીકરણ મુજબ:
$y = a \sin(kx - \omega t + \phi)$
કારણ કે $\sin(kx - \omega t + \phi)$ નું મૂલ્ય મહત્તમ $\pm 1$ હોય છે,તેથી આપણે લખી શકીએ:
$y_{\max} = a(\pm 1) = \pm a$
તેથી,તરંગનો કંપવિસ્તાર $= |y_{\max}| = a$.
તરંગનો કંપવિસ્તાર હંમેશા ધન હોય છે. તેનો $SI$ એકમ $m$ છે અને તેનું પારિમાણિક સૂત્ર $[M^0 L^1 T^0]$ છે.
પ્રારંભિક કળા $(\phi)$: જો આપણને $t = 0$ સમયે તરંગના ઉદગમ સ્થાને કણનું પ્રારંભિક સ્થાન અને તેની ગતિની દિશા ખબર હોય,તો આપણે પ્રારંભિક કળા $\phi$ નું મૂલ્ય શોધી શકીએ છીએ:
$y(x, t) = a \sin(\omega t - kx + \phi)$
$x = 0$ અને $t = 0$ મૂકતા,$y(0, 0) = a \sin \phi$.
અહીં $\sin \phi$ જાણીને,આપણે પ્રારંભિક કળા $\phi$ શોધી શકીએ છીએ.
તરંગના સમીકરણ $y = y(x, t) = a \sin(\omega t - kx + \phi)$ માં,સાઈન વિધેયનો આર્ગ્યુમેન્ટ $(\omega t - kx + \phi)$ છે,જેને ઉદગમથી $x$ અંતરે $t$ સમયે તરંગની કુલ કળા કહેવામાં આવે છે. તે $t$ સમયે તરંગના ઉદગમથી $x$ અંતરે રહેલા કણના દોલનની કુલ કળા દર્શાવે છે.

Explore More

Similar Questions

નીચેનામાંથી કયું સમીકરણ તરંગનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે?

એક સંગત તરંગનું સમીકરણ $y = 20 \cos \pi (50t - x)$ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે. તેની તરંગલંબાઈ ..... $cm$ છે.

એક ધ્વનિ તરંગનું સમીકરણ $y = 0.0015 \sin (62.4x + 316t)$ છે. આ તરંગની તરંગલંબાઈ ..... $unit$ છે.

તરંગનું સમીકરણ $y = 10^{-4} \sin(60t + 2x)$ છે,જ્યાં $x$ અને $y$ મીટરમાં છે અને $t$ સેકન્ડમાં છે. નીચેનામાંથી કયું વિધાન સાચું છે?

દરિયાકિનારા પાસે ઉભેલો એક નિરીક્ષક દર મિનિટે $54$ મોજાં જુએ છે. જો પાણીના મોજાની તરંગલંબાઈ $10 \ m$ હોય,તો પાણીના મોજાનો વેગ .... $m/s$ છે.

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo