$l$ લંબાઈની દોરીનો એક છેડો $m$ દળના કણ સાથે અને બીજો છેડો લીસી સમક્ષિતિજ ટેબલ પરની એક નાની ખીલી સાથે બાંધેલો છે. જો કણ $v$ ઝડપ સાથે વર્તુળાકાર માર્ગે ગતિ કરતો હોય,તો કણ પર લાગતું પરિણામી બળ (કેન્દ્ર તરફ) કેટલું હશે?
$(i) \; T$
$(ii) \; T - \frac{m v^{2}}{l}$
$(iii) \; T + \frac{m v^{2}}{l}$
$(iv) \; 0$
$T$ એ દોરીમાં રહેલું તણાવ બળ છે. [સાચો વિકલ્પ પસંદ કરો].

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) સાચો જવાબ $(i) \; T$ છે.
જ્યારે દોરી સાથે જોડાયેલો કણ લીસી સમક્ષિતિજ સપાટી પર વર્તુળાકાર માર્ગે ગતિ કરે છે,ત્યારે વર્તુળાકાર ગતિ માટે જરૂરી કેન્દ્રગામી બળ દોરીમાં ઉદ્ભવતા તણાવ $T$ દ્વારા પૂરું પાડવામાં આવે છે.
ટેબલ લીસું હોવાથી ત્યાં કોઈ ઘર્ષણ બળ નથી,અને કણ પર કેન્દ્રની દિશામાં લાગતું એકમાત્ર સમક્ષિતિજ બળ તણાવ $T$ છે.
તેથી,કણ પર લાગતું પરિણામી બળ $F_{\text{net}} = T = \frac{m v^{2}}{l}$ થાય છે.

Explore More

Similar Questions

જો સમાન દળ ધરાવતા બે કણોના વર્તુળાકાર પથની ત્રિજ્યાઓનો ગુણોત્તર $1: 2$ હોય, તો કેન્દ્રગામી બળ અચળ રાખવા માટે તેમની ઝડપનો ગુણોત્તર કેટલો હોવો જોઈએ?

$m$ દળનો એક દડો $l$ લંબાઈની દોરીના મુક્ત છેડા સાથે જોડાયેલ છે. આ દડો આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ શિરોલંબ અક્ષની આસપાસ સમક્ષિતિજ વર્તુળાકાર માર્ગ પર ગતિ કરે છે. દડાનો કોણીય વેગ $\omega$ કેટલો હશે? ($T =$ દોરીમાં તણાવબળ).

$R$ ત્રિજ્યા ધરાવતો એક પાતળો વર્તુળાકાર લૂપ તેના ઉર્ધ્વ વ્યાસની આસપાસ $\omega$ કોણીય આવૃત્તિ સાથે ફરે છે. દર્શાવો કે વાયર લૂપ પરનો એક નાનો મણકો $\omega \leq \sqrt{g / R}$ માટે તેના સૌથી નીચેના બિંદુએ રહે છે. $\omega = \sqrt{2g / R}$ માટે કેન્દ્રથી મણકાને જોડતા ત્રિજ્યા સદિશ દ્વારા શિરોલંબ નીચેની દિશા સાથે બનતો ખૂણો કેટલો હશે? ઘર્ષણને અવગણો.

$5\, kg$ દળ ધરાવતો એક પદાર્થ $1\, m$ ત્રિજ્યાના વર્તુળમાં $2\, rad/s$ ના કોણીય વેગથી ગતિ કરે છે. કેન્દ્રગામી બળ ......... $N$ છે.

$1.6 \times 10^{-27} \, kg$ દળ ધરાવતો પ્રોટોન $4 \times 10^{-13} \, N$ ના કેન્દ્રગામી બળ હેઠળ $0.10 \, m$ ત્રિજ્યાની વર્તુળાકાર કક્ષામાં ફરે છે. તો પ્રોટોનની પરિભ્રમણ આવૃત્તિ આશરે કેટલી હશે?

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo