જ્યારે સ્ત્રોત સ્થિર હોય ત્યારે તરંગલંબાઈ $120 \, cm$ છે. જો સ્ત્રોત અવલોકનકાર તરફ $60 \, m/s$ ના સાપેક્ષ વેગથી ગતિ કરતો હોય,તો અવલોકનકાર સુધી પહોંચતા ધ્વનિ તરંગની તરંગલંબાઈ ... $cm$ હશે (ધ્વનિનો વેગ $= 330 \, m/s$).

એક ઉદગમ અને એક અવલોકનકાર જમીનની સાપેક્ષે $10 \,ms^{-1}$ ના સમાન વેગથી એકબીજાથી દૂર જાય છે. જો અવલોકનકાર ઉદગમમાંથી આવતા ધ્વનિની આવૃત્તિ $1980 \,Hz$ માપે, તો ઉદગમની વાસ્તવિક આવૃત્તિ કેટલી હશે ($\,Hz$ માં)? (હવામાં ધ્વનિની ઝડપ $= 340 \,ms^{-1}$)

$f$ આવૃત્તિ ધરાવતી એક સીટી $S$,$R$ ત્રિજ્યાના વર્તુળમાં $v$ જેટલી અચળ ઝડપે ફરે છે. આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ વર્તુળના કેન્દ્રથી $2R$ અંતરે સ્થિર રહેલા ડિટેક્ટર $D$ દ્વારા અનુભવાતી મહત્તમ અને ન્યૂનતમ આવૃત્તિનો ગુણોત્તર કેટલો હશે? ($c$ ને ધ્વનિની ઝડપ તરીકે લો)

જ્યારે શ્રોતા $V_1$ વેગ સાથે સ્થિર ઉદગમ તરફ ગતિ કરે છે,ત્યારે ઉત્સર્જિત અવાજની આભાસી આવૃત્તિ $F_1$ છે. જ્યારે અવલોકનકાર $V_1$ વેગ સાથે ઉદગમથી દૂર ગતિ કરે છે,ત્યારે આભાસી આવૃત્તિ $F_2$ છે. જો $V$ એ હવામાં ધ્વનિનો વેગ હોય અને $\frac{F_1}{F_2} = 2$ હોય,તો $\frac{V}{V_1}$ શોધો.

બે ટ્રેન $A$ અને $B$ એક જ સીધા પાટા પર એક જ દિશામાં અનુક્રમે $20 \ m/s$ અને $30 \ m/s$ ની ઝડપે ગતિ કરી રહી છે,જેમાં $B$ એ $A$ ની આગળ છે. એન્જિન આગળના ભાગમાં છે. ટ્રેન $A$ નું એન્જિન લાંબી સીટી વગાડે છે. ધારો કે સીટીનો અવાજ $f_1=800 \ Hz$ થી $f_2=1120 \ Hz$ સુધીની આવૃત્તિના ઘટકોનો બનેલો છે,જે આકૃતિમાં દર્શાવેલ છે. આમ આવૃત્તિનો ફેલાવો (મહત્તમ આવૃત્તિ - ન્યૂનતમ આવૃત્તિ) $320 \ Hz$ છે. સ્થિર હવામાં અવાજની ઝડપ $340 \ m/s$ છે.
$1.$ સીટીના અવાજની ઝડપ કેટલી છે?
$(A)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $340 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$
$(B)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $360 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$
$(C)$ $A$ માં મુસાફરો માટે $310 \ m/s$ અને $B$ માં મુસાફરો માટે $360 \ m/s$
$(D)$ બંને ટ્રેનમાં મુસાફરો માટે $340 \ m/s$
$2.$ ટ્રેન $A$ માં મુસાફરો દ્વારા અવલોકન કરાયેલ સીટીની અવાજની તીવ્રતાનું વિતરણ શ્રેષ્ઠ રીતે કોના દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે?
$3.$ ટ્રેન $B$ માં મુસાફરો દ્વારા અવલોકન કરાયેલ આવૃત્તિનો ફેલાવો કેટલો છે?
$(A)$ $310 \ Hz$ $(B)$ $330 \ Hz$ $(C)$ $350 \ Hz$ $(D)$ $290 \ Hz$
પ્રશ્ન $1, 2$ અને $3$ ના જવાબ આપો.

અવાજ ઉત્પન્ન કરતો સ્ત્રોત અને અવલોકનકાર બંને અવાજના તરંગોના પ્રસરણની દિશામાં ગતિ કરી રહ્યા છે. જો અવાજ,સ્ત્રોત અને અવલોકનકારના વેગ અનુક્રમે $v$,$v_s$ અને $v_o$ હોય,તો અવલોકનકાર દ્વારા સંભળાતી આભાસી આવૃત્તિ કેટલી હશે? ($n =$ અવાજની આવૃત્તિ)