નીચેનામાંથી કયા ઉદાહરણો આવર્ત ગતિ (periodic motion) દર્શાવે છે?
$(a)$ નદીના એક કિનારેથી બીજા કિનારે જઈને પાછા આવતા તરવૈયાની ગતિ.
$(b)$ મુક્ત રીતે લટકાવેલ ગજિયો ચુંબક જેને તેના $N-S$ દિશામાંથી વિચલિત કરીને મુક્ત કરવામાં આવે છે.
$(c)$ હાઇડ્રોજન અણુ તેના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રની આસપાસ પરિભ્રમણ કરે છે.
$(d)$ ધનુષમાંથી છોડવામાં આવેલ તીર.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(B, C) અને $(c)$
તરવૈયાની ગતિ આવર્ત નથી. નદીના કિનારાઓ વચ્ચે તરવૈયાની ગતિ આગળ-પાછળ છે. જોકે,તેનો કોઈ નિશ્ચિત સમયગાળો નથી. આનું કારણ એ છે કે તરવૈયા દ્વારા તેની આગળ-પાછળની મુસાફરી દરમિયાન લેવાયેલ સમય સમાન હોઈ શકે નહીં.
મુક્ત રીતે લટકાવેલ ચુંબકની ગતિ,જો તેને તેની $N-S$ દિશામાંથી વિચલિત કરીને મુક્ત કરવામાં આવે,તો તે આવર્ત છે. આ એટલા માટે છે કારણ કે ચુંબક નિશ્ચિત સમયગાળા સાથે તેની સ્થિતિની આસપાસ દોલન કરે છે.
જ્યારે હાઇડ્રોજન અણુ તેના દ્રવ્યમાન કેન્દ્રની આસપાસ ફરે છે,ત્યારે તે સમાન સમયના અંતરાલ પછી વારંવાર તે જ સ્થિતિમાં આવે છે. આવી ગતિ આવર્ત છે.
ધનુષમાંથી છોડવામાં આવેલ તીર માત્ર આગળની દિશામાં જ ગતિ કરે છે. તે પાછું આવતું નથી. તેથી,આ ગતિ આવર્ત નથી.

Explore More

Similar Questions

રેખીય $S.H.M.$ કરતા કણનું સ્થાનાંતર $y = A \cos[\pi(t + \phi)]$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. જો $t = 0$ સમયે, સ્થાનાંતર $y = 2 \text{ cm}$ અને વેગ $2\pi \text{ cm/s}$ હોય, તો કંપવિસ્તાર $A$ નું મૂલ્ય $\text{cm}$ માં કેટલું હશે?

એક કણ $x(t) = A \sin^2(\alpha t)$ સમીકરણ મુજબ સરળ આવર્ત ગતિ $(SHM)$ કરે છે. જો $SHM$ નો આવર્તકાળ $0.2 \ s$ હોય, તો $\alpha$ નું મૂલ્ય ($rad/s$ એકમમાં) કેટલું હશે ($\pi$ માં)?

$A$ કંપનવિસ્તાર અને $T$ આવર્તકાળ ધરાવતી સરળ આવર્ત ગતિનું સમીકરણ $y = 5 \sin \pi (t + 4) \ m$ છે. તો $A$ ($m$ માં) અને $T$ ($sec$ માં) ના મૂલ્યો શોધો:

સમજાવો કે સરળ આવર્ત ગતિ એ સંદર્ભ વર્તુળના વ્યાસ પર સમાન વર્તુળાકાર ગતિનો પ્રક્ષેપ છે અને વેગ તથા પ્રવેગ મેળવો.

Difficult
View Solution

$SHM$ માટે બળનો નિયમ લખો અને $SHM$ કણના આવર્તકાળનું સૂત્ર મેળવો.

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo