$f: R_{+} \rightarrow [4, \infty)$ ધ્યાનમાં લો,જે $f(x) = x^{2} + 4$ દ્વારા આપવામાં આવેલ છે. સાબિત કરો કે $f$ વ્યસ્ત છે અને $f$ નો વ્યસ્ત $f^{-1}(y) = \sqrt{y - 4}$ છે,જ્યાં $R_{+}$ એ તમામ અ-ઋણ વાસ્તવિક સંખ્યાઓનો ગણ છે.

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(A) $f: R_{+} \rightarrow [4, \infty)$ એ $f(x) = x^{2} + 4$ તરીકે આપેલ છે.
એક-એક (one-one) માટે:
ધારો કે $f(x) = f(y)$.
$\Rightarrow x^{2} + 4 = y^{2} + 4$.
$\Rightarrow x^{2} = y^{2}$.
$\Rightarrow x = y$ (કારણ કે $x, y \in R_{+}$).
તેથી,$f$ એ એક-એક વિધેય છે.
વ્યાપ્ત (onto) માટે:
$y \in [4, \infty)$ માટે,ધારો કે $y = x^{2} + 4$.
$\Rightarrow x^{2} = y - 4 \geq 0$ (કારણ કે $y \geq 4$).
$\Rightarrow x = \sqrt{y - 4} \geq 0$.
તેથી,કોઈપણ $y \in [4, \infty)$ માટે,$x = \sqrt{y - 4} \in R_{+}$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે,જેથી $f(x) = f(\sqrt{y - 4}) = (\sqrt{y - 4})^{2} + 4 = y - 4 + 4 = y$.
તેથી,$f$ એ વ્યાપ્ત વિધેય છે.
આમ,$f$ એક-એક અને વ્યાપ્ત છે,તેથી $f^{-1}$ અસ્તિત્વ ધરાવે છે.
ચાલો $g: [4, \infty) \rightarrow R_{+}$ ને $g(y) = \sqrt{y - 4}$ તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરીએ.
હવે,
$(g \circ f)(x) = g(f(x)) = g(x^{2} + 4) = \sqrt{(x^{2} + 4) - 4} = \sqrt{x^{2}} = x$.
અને
$(f \circ g)(y) = f(g(y)) = f(\sqrt{y - 4}) = (\sqrt{y - 4})^{2} + 4 = y - 4 + 4 = y$.
તેથી,$g \circ f = I_{R_{+}}$ અને $f \circ g = I_{[4, \infty)}$.
આમ,$f$ વ્યસ્ત છે અને $f$ નો વ્યસ્ત $f^{-1}(y) = g(y) = \sqrt{y - 4}$ દ્વારા આપવામાં આવે છે.

Explore More

Similar Questions

જો વિધેય $f:[1, \infty) \to [1, \infty)$ એ $f(x) = 2^{x(x - 1)}$ દ્વારા વ્યાખ્યાયિત હોય,તો $f^{-1}(x)$ શું થાય?

જો $f:[1, +\infty) \to [2, +\infty)$ એ $f(x) = x + \frac{1}{x}$ દ્વારા આપવામાં આવેલ હોય,તો ${f^{-1}}(x)$ બરાબર શું થાય?

કારણ સાથે જણાવો કે શું નીચે આપેલ વિધેય $h: \{2, 3, 4, 5\} \rightarrow \{7, 9, 11, 13\}$ જ્યાં $h = \{(2, 7), (3, 9), (4, 11), (5, 13)\}$ છે,તેનું પ્રતિવિધેય અસ્તિત્વ ધરાવે છે?

$f: \{1, 2, 3\} \rightarrow \{a, b, c\}$ ધ્યાનમાં લો,જે $f(1) = a, f(2) = b$ અને $f(3) = c$ દ્વારા આપવામાં આવે છે. $f^{-1}$ શોધો અને સાબિત કરો કે $(f^{-1})^{-1} = f$.

Difficult
View Solution

ધારો કે $f(x) = x^5 + 2e^{x/4}$ તમામ $x \in \mathbb{R}$ માટે છે. એક વિધેય $g(x)$ એવું વિચારો કે જેથી $(g \circ f)(x) = x$ તમામ $x \in \mathbb{R}$ માટે થાય. તો $8g'(2)$ ની કિંમત શોધો:

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo