માનવ આંખની કીકીનો વ્યાસ આશરે $2 \, mm$ છે. માનવ આંખ $555 \, nm$ તરંગલંબાઇ માટે સૌથી વધુ સંવેદનશીલ છે. માનવ આંખની વિભેદન સીમા (limit of resolution) ....... $min$ છે.

$R$ વ્યાસ ધરાવતા ઓબ્જેક્ટિવ લેન્સવાળા ટેલિસ્કોપનો ઉપયોગ $500 \text{ nm}$ તરંગલંબાઈ ધરાવતા પ્રકાશનું ઉત્સર્જન કરતા દૂરના તારાને અવલોકવા માટે કરવામાં આવે છે, જેની રિઝોલ્યુશન ક્ષમતા $5 \times 10^{-7} \text{ radian}$ છે. $R$ નું મૂલ્ય . . . . . . $\text{cm}$ છે.

એક ટેલિસ્કોપમાં $10\; m$ વ્યાસનો ઓબ્જેક્ટિવ લેન્સ છે અને તે બે પદાર્થોથી $1\; km$ ના અંતરે સ્થિત છે. જ્યારે પ્રકાશની સરેરાશ તરંગલંબાઇ $5000\; \text{\AA}$ હોય, ત્યારે ટેલિસ્કોપ દ્વારા વિભેદિત કરી શકાય તેવા આ બે પદાર્થો વચ્ચેનું લઘુત્તમ અંતર કેટલા ક્રમનું હશે?

ધારો કે એક તારામાંથી $600\, nm$ તરંગલંબાઇનો પ્રકાશ આવે છે. ટેલિસ્કોપ કે જેના ઓબ્જેક્ટિવનો વ્યાસ $2\, m$ છે, તેની વિભેદન સીમા (limit of resolution) $......... \times 10^{-7}\, rad$ છે.

આપણી આંખો તરંગલંબાઈના ....... વિસ્તાર માટે સંવેદનશીલ છે.

એક ટેલિસ્કોપનો ઉપયોગ $z = 10 \ km$ ના અંતરે રહેલી બે વસ્તુઓનું અવલોકન કરવા માટે થાય છે,જે $s = 0.12 \ m$ દૂર છે અને $\lambda = 600 \ nm$ તરંગલંબાઇના પ્રકાશ દ્વારા પ્રકાશિત છે. જો ટેલિસ્કોપ આ બે વસ્તુઓને માંડ અલગ પાડી શકતું હોય (resolve),તો ટેલિસ્કોપના ઓબ્જેક્ટિવ લેન્સનો વ્યાસ શોધો. ધારો કે વ્યાસ $D >> \lambda$ અને વસ્તુઓ વચ્ચેનું અંતર $s << z$ છે. જવાબ $cm$ માં છે.