પેરેક્સિયલ કિરણો (paraxial rays) એટલે શું?

Vedclass pdf generator app on play store
Vedclass iOS app on app store
(N/A) પેરેક્સિયલ કિરણો એવા પ્રકાશના કિરણો છે જે ઓપ્ટિકલ સિસ્ટમ (જેમ કે ગોળીય અરીસો અથવા લેન્સ) ની મુખ્ય અક્ષની ખૂબ નજીકથી પસાર થાય છે અને તેની સાથે ખૂબ જ નાનો ખૂણો બનાવે છે.
આ કિરણો અક્ષની નજીક હોવાથી,આપાતકોણ $\theta$ નાનો હોય છે,જેના કારણે $\sin \theta \approx \theta$ અને $\tan \theta \approx \theta$ જેવું અનુમાન કરી શકાય છે.
આ અનુમાન અરીસાના સૂત્ર $\frac{1}{f} = \frac{1}{v} + \frac{1}{u}$ અને લેન્સના સૂત્રને તારવવા માટે પાયારૂપ છે.

Explore More

Similar Questions

કાચ (વક્રીભવનાંક $= 1.5$) માંથી બનેલા બહિર્ગોળ લેન્સની હવામાં કેન્દ્રલંબાઈ $24 \ cm$ છે. જ્યારે તેને સંપૂર્ણપણે પાણી (વક્રીભવનાંક $= 1.33$) માં ડૂબાડવામાં આવે છે,ત્યારે તેની કેન્દ્રલંબાઈ બદલાઈને કેટલી થાય છે ($cm$ માં)?

કાચના બનેલા દ્વિ-બહિર્ગોળ લેન્સની બંને વક્રતા ત્રિજ્યાઓનું મૂલ્ય $20 \,cm$ છે. લેન્સની અક્ષને સમાંતર આપાત થતા પ્રકાશના કિરણો સામાન્ય ધ્રુવ $P$ થી $L$ અંતરે એક બિંદુએ કેન્દ્રિત થશે. $L$ નું મૂલ્ય શોધો. [કાચનો વક્રીભવનાંક $= 1.5$]

એક બહિર્ગોળ લેન્સની વક્રતા ત્રિજ્યાનું મૂલ્ય $20\, cm$ છે. $2\, cm$ ઊંચાઈ ધરાવતી વસ્તુને લેન્સથી $30\, cm$ અંતરે મૂકતા રચાતા પ્રતિબિંબનું વર્ણન નીચેનામાંથી કયો વિકલ્પ શ્રેષ્ઠ રીતે કરે છે?

આકૃતિમાં દર્શાવ્યા મુજબ,લેન્સ $V \, m/s$ ના વેગથી વસ્તુ તરફ ગતિ કરે છે અને વસ્તુ પણ તે જ ઝડપે લેન્સ તરફ ગતિ કરે છે. જ્યારે વસ્તુ લેન્સથી $2f$ અંતરે હોય ત્યારે પૃથ્વીની સાપેક્ષમાં પ્રતિબિંબની ઝડપ કેટલી હશે? ($f$ એ કેન્દ્રલંબાઈ છે.)

Difficult
View Solution

હવામાં પાતળા કાચના લેન્સનો (વક્રીભવનાંક $1.5$) ઓપ્ટિકલ પાવર $-5 \ D$ છે. $1.6$ વક્રીભવનાંક ધરાવતા પ્રવાહીમાં તેનો ઓપ્ટિકલ પાવર કેટલો થશે ($D$ માં)?

Difficult
View Solution

Vedclass Products

For Students

Vedclass Test Series

Mock tests in real JEE/NEET style with performance analysis. 5-day free trial.

Start Free Trial
For Teachers

Exam Paper Generator

Generate Set A/B/C/D exam papers from 7.5L+ questions in 2 minutes. 3 chapters free.

Try Free
For Institutes

Online Exam Module

Live online exams with unlimited students, 360° analytics & white-label branding.

See Demo